Meteen opteren voor een dure auteur-regisseur als Denis Villeneuve brengt risico’s met zich mee. Echter, de lange pauze tot aan de première van Bond 26 ergens in 2028 is nu van een andere orde. Deze bestaat nu niet meer door een grote patstelling, maar vooral door hard werken aan een nieuwe Bond-toekomst. En de voordelen hiervan zijn al zichtbaar.  

Legio positieve voordelen in het verschiet

1. De nieuwe James Bond dan toch lekker jong?

Kijkend naar de stevige vinger die Amazon MGM Studios in de vorige week aangehaalde Bond-videogame heeft, maar ook naar het recente nieuws dat de filmmaatschappij dan toch echt jonge acteurs op het oog heeft, geeft me een redelijk goed gevoel. Zo noemen insiders de relatief onbekende Australische acteur Jacob Elordi. Elordi zal in 2028 31 zijn, is 1,96 meter en bekend van de film Saltburn (2023) en HBO’s Euphoria (2019 – heden). Een eveneens nieuwe naam in Hollywood is de Brit Harris Dickinson. Zijn naam resulteerde nog in een heus Dickinson-weekend voor onze columnist Jasper. Dickinson zal in 2028 32 zijn, is 1,88 meter en was de tegenspeler van Nicole Kidman in Halina Reijns Babygirl (2024). Maar óók de wereldberoemde Britse Spider-Man-acteur Tom Holland wordt genoemd. Holland zal in 2028 ook 32 zijn en is 1,70 meter. Ik denk dan ook echt dat we namen als Idris Elba, Aaron-Taylor Johnson en Henry Cavill moeten vergeten, omdat ze té oud zijn. Wij fans, en dan vooral de jongere aanwas van fans, willen dan ook een acteur zien die eens wat sneller opeenvolgende Bond-missies kan uitvoeren.

Het trio Elordi-Dickinson-Holland is dan ook een mooi lijstje. De acteurs zijn nog ‘kneedbaar’ en lijken acteurs die nu nog wat minder moeite hebben met typecasting. En willen Amazon MGM Studios en Denis Villeneuve meteen binnen komen stormen op menig Gen-Z filmfeestje, dan zou de wereldberoemde Brit Tom Holland geeneens zo’n gek idee zijn. Holland is een acteur die wéét hoe leuk typecasting kan zijn. In zijn rollen laat hij een Roger Moore-achtige lichtvoetigheid zien. Hij is inmiddels flink bonkig (gespierd) geworden. En hij kan de negatieve effecten van de nog steeds invloedrijke bejaarde Broccoli-koers en veel te lange zeven jaar durende hiatus wat doen verlichten. Jonge Spidey- en Marvel-fans neem je zo meteen mee naar de Bond-filmfranchise.

2. Traditie van final cut bij de Bond-producenten blijft

Ook belangrijk is, dat Denis Villeneuve geen problemen lijkt te hebben met de afwezigheid van final cut-wensen. Zo moet Villeneuve genoegen nemen met het feit dat hij in de eindmontage geen volledige zeggenschap zal krijgen over het eindproduct. Op zich is dat positief nieuws, omdat Amazon MGM Studios zo vast lijkt te houden aan een grote mate van creatieve controle. Villeneuve kan met Bond 26 ook geen groter allesomvattend creatief concept gebruiken dat in toekomstige Bond-films gebruikt gaat worden. Daarmee lijkt Bond 26 niet alleen jong te worden, maar ook vooral een standalone missie. De creatieve langetermijnplanning ná Bond 26 lijkt dan ook steviger in controle te zijn van Amazon MGM Studios en Bond-producenten David Heyman en Amy Pascal.

3. Scriptschrijvers Purvis en Wade zijn verleden tijd

Wellicht nog belangrijker is de wijze waarop het schrijfproces nu wordt gestuurd door Amazon MGM. In het nieuws van 25 juni wordt namelijk duidelijk dat de gebrekkige inspiratie van scriptschrijvers Neal Purvis en Robert Wade nu consequenties heeft. Ze worden aan de kant geschoven. Iets waar ik in 2024 al voor pleitte. Daar waar Richard Maibaum en Michael G. Wilson tot en met Licence to Kill (1989) redelijk waterdichte scripts afleverden op het bureau van EON Productions, leek er toch altijd een belangrijke mate van logica te schorten in de van ideeën uitpuilende scripts van Purvis en Wade. Met als door vele fans geziene dieptepunt van Blofeld als stiefbroer van Bond in Spectre (2015).

Het schrijversduo is al sinds The World Is Not Enough (1999) verbonden aan de Bond films, maar gaven in 2017 al aan dat de creatieve koek op was. In plaats van Purvis en Wade kunnen we volgens het recente nieuws uitkijken naar een dedicated scriptschrijver. Die gaat een uniek story treatment omzetten in een meer logische Bond-film qua verhaal. Denis Villeneuve zal dus zeker betrokken zijn bij het script, maar namen als Jon Spaihts (Dune), Hampton Fancher (Blade Runner: 2049) en Michael Green (Logan), met wie Villeneuve samenwerkte, worden niet voor niets genoemd als belangrijke potentiële hoofdschrijvers van het nieuwe Bond-script.

Ook belangrijk: Villeneuve staat erom bekend dat hij vastgetimmerde scripts eist, alvorens er begonnen wordt met de productie en casting van Bond 26. Een welkome gewoonte in de recente getroebleerde wereld van Bond-scripts. Zou dat ook voor meer inspiratie kunnen zorgen uit de vroegere Bond films van de jaren 60? Toen werden scripts met vlotte logische precisie geschreven en staarde men zich niet téveel blind op onlogische Ian Fleming-achtige roman-elementjes. Voor menig fan wordt het net zo belangrijk welke scriptschrijvers de producenten contacteren in de komende maanden. 

4. Amazon MGM Studios vooralsnog gecommitteerd aan Bond 26

En wat te doen met alle zorgen van Bond-fans dat vanaf nu per direct de franchise uitgemolken gaat worden met meerdere spin-offs over Ernst Stavro Blofeld en Miss Moneypenny? Die mogen naar het rijk der fabelen gedragen worden. De prioriteit van Amazon MGM Studios en producers David Heyman en Amy Pascal is naar eigen zeggen éérst Bond 26. En alles zal daar nu voor moeten wijken, ook andersoortige instalments en spin-offs. Daar tegenover staat wel de welkome visie van Amazon MGM Studios dat de nieuwe Bond-films ná Bond 26 wel wat sneller op elkaar gaan volgen.

Nog wat andere, wellicht positieve, nieuwtjes

1. Filmstudios

Tussen al het geschrijf en gecast door, moeten er ook filmstudio’s afgehuurd of gereserveerd worden. Al sinds jaar en dag gebruikten EON Productions samen met hun toenmalige distributiepartners (Sony Pictures en Universal Studio’s) en co-eigenaar MGM de legendarische Pinewood Studios nabij Londen. In Iver Heath, Buckinghamshire, om precies te zijn. Maar ook op het vlak van studio’s is Amazon MGM op overnamepad geslagen. Vorig jaar juli nam het al die andere legendarische filmstudio over: Bray Film Studios in Water Oakley, Berkshire. 

Het zal ook nodig zijn, omdat Barbara Broccoli en Michael G. Wilson geen enkele poging hebben ondernomen om in hun nadagen als Bond-producers voor de lange termijn (tot en met pakweg 2030) zogenaamde studio lots te reserverem op Pinewood. En aangezien de meeste plekken op Pinewood al vergeven zijn voor de komende jaren, onder andere voor concurrent Disney, moest Amazon MGM Studios dus op zoek naar andere studiolocaties. Overigens niet alleen voor Bond, maar ook voor veel andere film- en streaming-projecten. Naast de Bray Film Studios beheert Amazon MGM nu ook de Shepperton Studios in Shepperton, Surrey. Het blijft jammer dat de Broccoli’s dit alles zo op z’n beloop hebben laten gaan. Maar het mooie is nu wel dat Amazon MGM er alles aan doet om de beschikking te hebben over studio’s als men in 2027 gaat filmen voor Bond 26.

2. Filmlocaties

Veel is er nog onbekend over de locaties die de productie momenteel aan het scouten is voor Bond 26. Maar de nieuwe Bond producers schijnen sinds april van dit jaar al wel druk doende te zijn met het scouten van locaties in Liverpool. Niet omdat dat nou zo’n exotische locatie is. Maar meer omdat de Londense autoriteiten restricties hebben ingevoerd voor de veelal verstorende maatregelen die bij het filmen ingevoerd moeten worden. Die maatregelen hebben dus ook vaak nadelige gevolgen voor de bewoners. Vooralsnog zal volgend jaar the London film ban geëffectueerd moeten worden, aldus Bill Koenig van The Spy Command. Liverpool zou dus zomaar kunnen instaan voor Londen in de volgende Bond film; het zogenaamde doubling for in filmtermen.

3. Amazon MGM Studios ontwikkelt zich ook snel tot internationale distributeur

In de landen waar Amazon MGM eigen kantoren en studio’s beheert, zoals de netgenoemde filmstudio’s in het Verenigd Koninkrijk, zal Amazon MGM ook zorg gaan dragen voor de distributie van nieuwe internationale filmprojecten, waaronder dus ook Bond 26. Voor de overige internationale markten heeft Amazon MGM vorige maand een nieuwe distributiedeal gesloten met Sony Pictures. Echter, het doel is duidelijk: opvangen van distributie in die landen die Amazon MGM in z’n eentje nu nog minder effectief kan bereiken. Want Amazon MGM Studios timmert door al deze overnames ook flink aan de weg als zelfstandige internationale filmdistributeur. Een rol die Amazon MGM in de zeer nabije toekomst dus volledig zelf zal uitvoeren. En ook dat is dus al een zorg minder voor aankomende James Bond-films.

Even resumeren

Samenvattend zijn er dus de nodige twijfels

1. Worden Amazon MGM Studios en David Heyman en Amy Pascal daadwerkelijk slimmere financiers dan Barbara Broccoli en Michael G. Wilson?
2. Brengt een dure auteur regisseur als Denis Villeneuve daadwerkelijk creatieve vernieuwing zoals hier eerder werd opgeschreven?  
3. Gaat de aankomende recordlange pauze tussen No Time to Die (2021) en Bond 26 niet voor teveel schade zorgen in het collectieve bewustzijn over het popicoon James Bond? 
4. Stuurt Denis Villeneuve met zijn visie op Bond 26 niet teveel aan op een ouder kijkerspubliek? Met zijn veelal serieuzere films, waarin minder ruimte is voor luchtigheid, escapisme en humor?

Echter, de voordelen met het recente nieuws nemen toch de overhand

1. Er schijnt een nadrukkelijke focus te liggen op het casten van een jongere, meer ‘kneedbare’ Bond-acteur. Eentje die niet schuw is voor typecasting. Iets wat Barbara Broccoli en Michael G. Wilson nalieten.
2. Amazon MGM Studios zijn vooralsnog serieus over de creatieve controle. De studio geeft de nieuwe regisseur geen ruimte voor een final cut van de film. Met het casten van een veel jongere acteur loopt men ook minder risico’s. Een acteur met veel creatieve eisen à la Daniel Craig ligt niet in het verschiet.
3. Het schrijven van een waardig, logisch en vooral vastgetimmerd script geniet nu alle aandacht. Bij Denis Villeneuve en de toekomstige hoofd-scriptschrijver zou dit in betere handen kunnen liggen. Immers, Neal Purvis en Robert Wade mogen geen vervolg geven aan hun schrijfwerkzaamheden voor Bond.
4. Amazon MGM Studios en producers David Heyman en Amy Pascal zijn vooralsnog vooral gefocust op de productie van Bond 26. De vrees voor spin-offs mag vooralsnog geparkeerd worden.
5. (Pre-)productie van de nieuwe Bond-film hoeft geen vertraging op te lopen. Met de Bray Film Studios en de Shepperton Studios ligt er een goede optie voor het filmen in studio’s.
6. Men schijnt al aanstalten te maken om moeilijkheden van het filmen door (Londense) autoriteiten te omzeilen met alternatieve locaties (Liverpool?).
7. Met een nieuwe samenwerking met distributeur Sony Pictures maar ook de alsmaar groeiende internationale distributietak van Amazon MGM Studios zelf zijn er geen noemenswaardige lange onderhandelingen nodig. De distributie van Bond 26 is nu al min of meer gegarandeerd.

Dus na veel negatief gespeculeer, eigenlijk tot en met begin 2025, kunnen we met het Bond-nieuws van vorige maand eindelijk weer eens echt positief speculeren over de 26e James Bond-film. Wie gaat het script schrijven voor Bond 26? Welke jonge gozer uit het Britse Gemenebest mogen we verwelkomen als de zevende Bond-acteur? Stay tuned komende maanden hier op James Bond Nederland!

Het bericht Opinie: En James Bond is waarlijk opgestaan! – Deel 2/2 verscheen eerst op James Bond Nederland.

De creatieve overname van de James Bond-reeks door Amazon MGM kwam half verwacht en toch ook half onverwacht. Barbara Broccoli en Michael G. Wilson, die sinds 1995 samen aan het roer stonden van de franchise, gaven hun (creatieve) controle op. In hun plaats stelde Amazon MGM twee nieuwe producenten aan: David Heyman en Amy Pascal. Zij overzien de productie van de volgende Bond-film, ook door ons (voorlopig nog) Bond 26 genoemd. Ondertussen ging Wilson rentenieren en zich “richten op kunst en liefdadigheidsprojecten”. Broccoli was al druk bezig met andere film- en theaterprojecten. Ze legt zich daar nu verder op toe.

Het is ook in die context dat filmrecensent Mark Kermode Barbara Broccoli interviewt. De meest recente aflevering van zijn podcast Kermode on Film gaat voornamelijk over Broccoli’s nieuwste project: ze maakt een musicaladaptatie van de film Sing Street (2016). Maar Kermode kan het niet laten om toch een paar vragen over James Bond te stellen. Hoewel Broccoli niet meer betrokken is bij de aanstelling van Denis Villeneuve als regisseur van Bond 26, vindt ze het wel een goede keuze: “Hij is een fantastische filmmaker. Ik ben dolblij dat hij het gaat doen”.

“Ik heb andere films te maken”

De blijdschap van Barbara Broccoli over Villeneuve is geen verrassing. De Canadese regisseur prijkte al een tijdje op het verlanglijstje van EON Productions. Villeneuves naam werd al genoemd in 2017, als mogelijke regisseur van No Time to Die (2021). Journalist Baz Bamigboye meldde toen dat Daniel Craig erg genegen was om Villeneuve binnen te halen. In oktober 2017 bevestigde Villeneuve zelf de geruchten: “Ik ben momenteel met Daniel Craig en Barbara Broccoli in gesprek”, klonk het. Alleen was hij drukbezet: hij zou net beginnen aan Dune (2021). Uiteindelijk kwam het er niet van, en Daniel Craig zag zijn laatste Bond-film geregisseerd door Cary Joji Fukunaga.

Ook nu zijn er opnieuw twijfels rond de beschikbaarheid van Villeneuve. Door Dune: Part 3 (2026) zal Bond 26 allicht niet eerder dan 2028 in de zalen verschijnen. Barbara Broccoli zal er niet meer wakker van liggen. Kermode wil van haar weten of ze nog iets te maken zal hebben met Bond. Broccoli is glashelder: “Weet je, ik heb het 44 jaar gedaan en ik heb van elke minuut genoten, maar ik begin nu op leeftijd te raken en er zijn nog veel dingen die ik wil doen… zoals deze prachtige musical. Ik ben met veel andere dingen bezig. Ik heb nog andere films die ik wil maken en andere theatervoorstellingen.”

Wel nog financieel verbonden

Voorlopig is er nog maar weinig officieel bevestigd rond Bond 26. Heyman en Pascal produceren, Villeneuve regisseert en zal ook uitvoerend producent zijn. Tanya Lapointe, Villeneuves vrouw, is ook uitvoerend producent. Verder is er nog geen officiële bevestiging wie het scenario schrijft, wie James Bond speelt of wanneer de film te zien zal zijn. Villeneuve zou een verhaal gepitcht hebben wat nu verder uitgewerkt wordt.

Het valt nog te bezien of vroegere crewleden zich zullen aansluiten bij de productie. Daags na het nieuws van de overname werd het beeld geschetst van huilende EON-personeelsleden en een zwaar gevoel dat Bond nu in andere handen is. De kans lijkt groot dat Amazon MGM met een volledig nieuw team komt. Overigens zijn Michael G. Wilson en Barbara Broccoli wel nog altijd financieel verbonden met 007. Danjaq, hun holding die de rechten rond Bond beheert, is een joint venture aangegaan met Amazon MGM. De twee oud-producenten krijgen nog altijd geld uit de filmrechten en de verkoop van merchandise.

Lees hier alles wat we tot nu toe weten over Bond 26.

Het bericht Barbara Broccoli doorbreekt de stilte: “Dolblij met Villeneuve” verscheen eerst op James Bond Nederland.

Al helemaal na Barbara Broccoli’s weinig diplomatiek uitgedrukte “They (Amazon, red.) are f***ing idiots!” afgelopen december, en het bijkomende gevolg dat Jeff Bezos hierdoor klaar was met de slakkengang, desinteresse en afgestorven inspiratie en creativiteit van de inmiddels ex-Bond-producers Barbara Broccoli en Michael G. Wilson. De overname van MGM in 2021 had tot dusver niets opgeleverd op het vlak van James Bond, en niet geheel onbegrijpelijk zou Bezos dus gezegd hebben: “I don’t care what it costs, get rid of her.”

Zo gezegd, zo gedaan. Onder het mom van de nieuwe filmmaatschappij Amazon MGM Studios werd geld geen issue meer. “Koop ze om”, koop ze… uit, is nu het devies. En op 24 maart 2025 is dat dus officieel gebeurd. Die datum is wat dat betreft net zo’n belangrijke dag geworden als 5 oktober 1962: James Bond is weer tot leven gewekt. Een nieuwe joint venture is afgesloten, waarbij het er feitelijk op neerkomt dat Amazon MGM Studios álle creatieve controle van Barbara Broccoli en Michael G. Wilson heeft afgepakt. (Zonder dat de oud-producers ook nog maar iets willen betekenen voor James Bond in creatief opzicht, boeren de filantropen Broccoli en Wilson zeer wel bij deze nieuwe joint venture.)

En we hebben een regisseur!

Maar goed, nog geen drie maanden later, 25 juni 2025, en de weg naar pre-productie van Bond 26 is nu dan toch echt dichtbij. Vaarwel Barbara en Michael, welkom nieuwe Bond-producers David Heyman en Amy Pascal. En met hen dus ook het grote nieuws dat auteurregisseur Denis Villeneuve eenmalig een James Bond-film zal regisseren. Bond 26 wordt nu echt een feit en is geen fictie meer. Wat zijn nu de voordelen en nadelen van dit grote nieuws? Kunnen we opgelucht ademhalen met Villeneuve als regisseur? Gaan we echt een nieuw Bond-tijdperk tegemoet, waarbij met nieuw elan en boordevol creativiteit Bond 26 een juweel van een Bond-actiethriller gaat worden?

Ik ben redelijk positief. Al is het maar om te zien dat Amazon MGM Studios er geen gras over laat groeien. Maar ik heb toch ook zo mijn bedenkingen. Allereerst de addertjes onder het gras.

Potentiële nadelen

1. Niet meteen een andere financiële strategie

Zullen producers David Heyman en Amy Pascal gewiekster en slimmer omgaan met het kostenplaatje van Bond 26? Tuurlijk, Amazon MGM Studios kan nu voordelen halen uit de schier onuitputtelijke financiële reserves van topman Jeff Bezos. Maar in hoeverre zien Heyman, Pascal en Amazon MGM Studios in dat er niet alleen werk gemaakt moet worden van één Bond-film, maar ook van alle films die daarna geproduceerd gaan worden? Lange­termijnplanning is in de blockbuster-filmwereld sinds de coronapandemie nog veel belangrijker geworden.

Ex-producers Barbara Broccoli en Michael G. Wilson waren kundig in het verdeel-en-heersprincipe richting de toenmalige co-eigenaar MGM (nu Amazon MGM Studios) en distributeurs Sony Pictures en Universal Pictures. Zo kon EON Productions flink wat geld ophalen na afloop van de bioscooprelease van een Bond-film. Echter, de financiële cijfers, kijkend naar Return on Investment (ROI), waren voor James Bond minder florissant. Barbara en Michael werden er beter van; de toekomst van James Bond op het witte doek juist minder.

2. Voortzetting van het Broccoli-mantra: dure auteur regisseurs

Het productiebudget (film en marketing bij elkaar genomen) was dus té gortig, de Return on Investment simpelweg matig tot slecht, en dus draaiden films als Spectre (2015) en No Time to Die (2021) hooguit break-even. Nu zijn de financiële zorgen voor Bond 26 sowieso minder, met Bezos als Blofeldachtige geldschieter. Echter, ik zou graag zien dat Amazon MGM Studios in financieel opzicht ietwat kundiger te werk gaat met slimmere, niet per se grotere, investeringen. Ook kijkend naar de crew die wordt gecontracteerd.

Door te kiezen voor Denis Villeneuve als Bond-regisseur, ooit ook een favoriet van Barbara Broccoli en Michael G. Wilson, wijkt Amazon MGM niet ál te sterk af van wat de Broccoli’s recentelijk altijd wilden: het contracteren van dure auteurregisseurs die erg serieus met de materie omgaan qua verhaal en drama. Van Denis Villeneuve hoef je dus niet per se een meer lichtvoetige en politiek incorrectere film te verwachten, zoals dat misschien wél het geval was geweest met nicheregisseurs als Edgar Wright of Guy Ritchie.

3. Een recordlange Bond-filmhiatus zit er nog steeds aan te komen

Dan is er ook nog de drukke agenda van Denis Villeneuve. Voordat men, om vanaf nu maar wat meer met filmtermen te schermen, principal photography (de eigenlijke productie) van Bond 26 kan beginnen, moeten er nog eerst twee andere films afgemaakt worden. De derde film uit de Dune-trilogie wordt op dit moment gefilmd en de film Nuclear War: A Scenario is vorige maand officieel in pre-productie gaan. Pas daarna zal begonnen worden met het op poten zetten van Bond 26. En daarmee wordt een release van Bond 26 in het jaar 2028 steeds realistischer. En dat betekent dan weer een gigantisch lange pauze van meer dan zeven jaar. Moeten de nieuwe Bond-producers nog steeds zo stevig naar de pijpen van de agenda van een regisseur dansen? Amazon MGM Studio’s zal dus veel marketingwerk moeten verrichten om met het fenomeen James Bond ook de interesse van Gen-Z te wekken.

4. Te weinig verjonging van het Bond-bioscooppubliek?

Kijkend naar het belang van sponsoring en merchandise, viel mij de afgelopen jaren op dat Barbara Broccoli en Michael G. Wilson teveel, bewust of onbewust, gefocust waren op het meer oudere witte mannelijke kijkerspubliek. Voor een gezonde financiële en creatieve toekomst van agent 007, lijkt het me dan niet meer dan logisch dat we ook Gen-Z meer gaan betrekken bij James Bond. 

Gelukkig is daar IO Interactive, dat in samenwerking met Amazon MGM Studio’s een compleet nieuwe videogame heeft ontwikkeld: First Light. We berichtten er vorige maand al over. De hoofdrol is dan ook voor een 26-jarige James Bond 007. En er is veel overlap met het nog immer populaire Hitman, een franchise die ook uit de koker van IO Interactive komt. De videogame kan dan ook een belangrijke creatieve aangever worden voor Bond 26. 

Echter, zal Denis Villeneuve ook kijken naar een nodige verjonging van Ian Flemings hoofdpersoon op filmvlak? Gaan de nieuwe Bond-producers in het geval van product placement ook iets meer voorkeur geven aan Coca-Cola dan bijvoorbeeld alcoholmerken als Smirnoff en Heineken, zoals ook in de videogame te zien zal zijn? Krijgen we een oudere James Bond, zoals Daniel Craig die een 38-jarige Bond speelde in Casino Royale (2006)? Of gaan we echt verjongen, zoals Sean Connery die 31 was tijdens het filmen van Dr. No (1962) of George Lazenby die 29 was ten tijde van On Her Majesty’s Secret Service (1969)? Met Denis Villeneuve, die toch meer serieuze films maakte voor een volwassener bioscooppubliek, zoals Sicario (2015) , Arrival (2016) en Dune (2021), moeten we dat nog maar zien.

Gaat Bond 26 dan net zo’n stroeve start krijgen als de recente Bond films uit het Broccoli-Wilson-tijdperk? Volgende week lees je in dit tweeluik dat er ook positieve hordes zijn genomen.

Het bericht Opinie: En James Bond is waarlijk opgestaan? – Deel 1/2 verscheen eerst op James Bond Nederland.

Je ziel verkopen aan de duivel voor 1 miljard dollar en gewoon uit de kas blijven graaien. Het moet gezegd: Barbara Broccoli en Michael G. Wilson hebben het heel handig aangepakt. De hoogbejaarde Wilson gaat eindelijk van zijn pensioen genieten, terwijl zijn zus artistieke filmpjes gaat maken die niemand wil zien.

James Bond is ook gewoon een last. Zeker als familiebedrijf tussen al die reuzen. Ze hebben Bond toch dood laten gaan in hun laatste film? Moeten ze nu weer opnieuw beginnen met het verzinnen van een nieuwe tijdlijn? Het mag ook gewoon eens klaar zijn.

Dat het klaar is met James Bond speelt al ruim drie jaar. Dat James Bond ooit eens terugkeert idem dito. Dat het onder de vleugels van een andere partij gaat gebeuren, ook dat is niet echt een verrassing. En toch kwam het nieuws als donderslag bij heldere hemel.

De vrees bij vele Bond-liefhebbers is dat we afscheid moeten nemen van een instituut. Dat de formule wordt aangetast. Dat we iets anders te zien krijgen dan we gewend waren. Het is het einde van een tijdperk.

Amazon is een raar bedrijf

Dat zal allemaal ongetwijfeld, maar dat werd gedacht bij iedere nieuwe Bond-acteur die aantrad na Connery. Eerst zien, dan geloven. En natuurlijk, EON Productions onder leiding van Harry Saltzman en Cubby Broccoli, en later onder Michael G. Wilson en Barbara Broccoli, had daar een scherp oog voor, omdat het hen persoonlijk aanging. James Bond was hun leven. Voor Amazon is het slechts content.

En het is een raar bedrijf dat Amazon. Iedere multinational die honderden miljarden dollars winst per jaar maakt en wordt geleid door een Bond-schurk in hoogst eigen persoon moet met argusogen worden bekeken. De macht van zo’n megalomaan wordt met de overname van 007 nog eens dubbel en dwars bevestigd; we kopen de boel gewoon op en gaan er zelf mee aan de haal. Wie wil er nog koffie?

Wie in de historie van Amazon duikt, leest over slechte werkomstandigheden van de pakketinpakkers, die niet eens de kans krijgen naar het toilet te gaan en in een fles moeten pissen. Over het kapotconcurreren van kleinere partijen met stuntprijzen. Over het lakse retourbeleid van de pakketdienst en de ziekmakende benzine- en kerosine-uitstoot die daarmee gemoeid gaan. Over de informatie die jij als klant klakkeloos aan de dienst cadeau doet; Amazon als grote datastofzuiger. En zo is er een hele waslijst te bedenken waarom Amazon een kutbedrijf is.

Moeten we dat allemaal maar over onze kant laten gaan? Doen alsof onze neus bloedt en blij zijn dat er weer wat leven komt in 007? Het is een hels dilemma.

Embed from Getty Images

Jaloers op Mission: Impossible

Want natuurlijk ben ik blij dat de boel flink wordt opgeschud. Dat was ook hard nodig. Van de oude eigenaar kregen we de laatste jaren maar bar weinig. Over de koers die de serie was opgegaan met de komst van Daniel Craig twintig jaar geleden kun je ook je vraagtekens plaatsen; Bond was al lang geen Bond meer zoals we die kenden uit onze jongensjaren.

Al het ongenoegen over Amazon daargelaten, dat praat namelijk wat makkelijker, wat James Bond nu nodig heeft is een sterke leider. Een filmmaker pur sang die zich focust op maar één ding: de James Bond-films. Iemand met liefde voor de serie. Iemand met visie. Iemand die een sterk team bij elkaar krijgt om de beste moderne Bond-film ooit uit de grond te stampen met een aantal steengoede vervolgen dat alle verwachtingen overtreft. Ik ben er namelijk van overtuigd dat dat kan. Oké, wishfull thinking is my middle name. Daarom blijf ik ervan overtuigd dat het mogelijk is.

Recentelijk zag ik alle Mission: Impossibles terug. Een filmserie waar ik als Bond-liefhebber stinkend jaloers op ben. Waarom? Omdat Tom Cruise het al jaren beter doet dan Bond. Dat komt omdat M:I niet alleen Cruise zelf als grote aanjager heeft, maar ook een doordrammer als Christopher McQuarrie. Het is een gouden duo dat het James Bond-plezier hoog in het vaandel heeft en de ene na de andere halsbrekende stunt bedenkt. Er zit natuurlijk een verhaaltje omheen om te verhullen dat het louter om de actie gaat, maar kom op, we willen Tom Cruise zien bungelen aan de hoogste glazen toren ter wereld, aan een vliegtuigdeur of aan een helikoptervracht. Dat alles honderd jaar geleden al een keer gedaan is door 007: beter goed gejat dan slecht bedacht.

Onzinnige spin-offs

Naast het maken van echte Bond-films komt Amazon uiteraard op korte termijn met onzinnige spin-offs over Miss Moneypenny, Felix Leiter, Ernst Stavro Blofeld en een kinderserie met papegaai Max en Sheriff J.W. Pepper in de hoofdrol. Je daarover druk maken is een keuze. Als je het niks vindt, laat het lekker links liggen. Al die randzaken hoeven het plezier in de Bond-films niet te ontnemen (mits ze niet worden gemixt).

Neem de boekenserie als voorbeeld met Ian Fleming als basis. Alles wat hij beschreef is het origineel, dat is zoals het in de Bond-canon ‘is gebeurd’. Alle schrijvers die daarna kwamen, van Kingsley Amis en John Gardner tot Anthony Horowitz en Kim Sherwood, die beschrijven een alternatief universum dat ‘gebeurd zou kunnen zijn’, maar niet per se in de officiële canon thuishoort. Datzelfde kun je doen met al het Bond-gerelateerde dat straks via Prime op ons af wordt gevuurd. Brian Cox, prima acteur, maar hij valt buiten de canon. Of hij moet straks met zijn kravat opduiken in Bond 26.

Wie zegt trouwens dat we verder gaan met nummer 26 en niet opnieuw gaan beginnen bij Bond 2.1?

Stel nu dat ik er een keer naast zit en James Bond verwordt tot een dertien in dozijnstreamingserie? Ook dan: wat dan nog? De oude makers wilden er toch niet mee verder, dan was de filmserie alsnog gestorven met No Time to Die (2021). We kunnen altijd met plezier terug blijven kijken naar de films die er wél zijn. Is dat niet wat we al zestig jaar doen?

Kortom, ik zie de toekomst met angst en beven tegemoet.

Het bericht Column: Een hels dilemma verscheen eerst op James Bond Nederland.

De aankondiging van Amazon MGM Studios en EON Productions van donderdag valt uiteen in twee delen. Ten eerste richten EON en Amazon MGM een joint venture op om samen de rechten rond James Bond te beheren. En ten tweede krijgt Amazon straks de volledige creatieve controle over James Bond. Bijgevolg treden Michael G. Wilson en Barbara Broccoli terug als producenten. Voor die creatieve controle heeft Amazon heel wat geld over: een miljard dollar om precies te zijn.

Deadline schetst het financiële plaatje: in mei 2021 maakt Amazon bekend dat het MGM wil overnemen. De deal wordt uiteindelijk in maart 2022 beklonken, nadat er geen bezwaren komen van de financiële waakhonden. Amazon telt 8,5 miljard dollar neer voor MGM. Volgens kenners is dat te veel: MGM zou maar 3,5 tot 4 miljard dollar waard zijn. Maar Amazon wil vooral de tanden zetten in James Bond, het kroonjuweel uit de MGM-bibliotheek. Daar heeft het bedrijf wel geld voor over. Alleen: achter de schermen blijft EON Productions de touwtjes stevig in handen houden. Broccoli doet een toegift: er komt een realityreeks, 007: Road to a Million, al was die mogelijk al eerder in ontwikkeling. Over Bond 26 en de volgende Bond-acteur wil ze niets kwijt. EON heeft bedenktijd nodig.

De bedenktijd van EON loopt verder zonder dat er wat gebeurt. Bij Amazon MGM wisselt het management. In december 2024 wordt duidelijk dat de reeks in een impasse zit. Amazon MGM wil James Bond gebruiken als “content”, om kijkers te lokken. Naar verluidt ontploft Barbara Broccoli: Bond is geen content, maar haar family business. De Amazon-bobo’s zijn “fucking idioten”, zou ze gezegd hebben. Amazon gooit geld op tafel: een miljard dollar om Bond te mogen gebruiken voor de content. En Barbara en Michael happen toe. De deal betekent het einde van het creatieve leiderschap van de Broccoli-familie over Bond. In het persbericht spreekt Michael over “onze vertrouwde partner, Amazon MGM Studios”. Een heel andere toon dus. Is EON gezwicht voor het geld?

“Een emotionele beslissing”

Het geld heeft misschien een rol gespeeld, zo beschrijft Deadline. Belangrijk is dat EON wel nog eigenaarschap behoudt over 007. Barbara en Michael krijgen dus nog inkomsten van alles wat Amazon MGM met James Bond gaat doen. Die joint venture is trouwens nog niet definitief: de financiële waakhonden moeten eerst hun goedkeuring geven. Daarnaast is het onduidelijk wat de verdere details van het akkoord inhouden. Barbara en Michael zouden een bepaalde zeggenschap of adviseursrol kunnen behouden. Deadline speculeert zelfs dat Barbara en Michael bovenop de 1 miljard dollar misschien ook Amazon-aandelen in handen krijgen.

Maar bovenal wordt duidelijk dat de twee producenten vooral moegestreden waren. Broccoli belde op donderdagochtend met trouwe crewmembers en medewerkers. “Michael ging een stap opzij zetten”, vertelt iemand die een telefoontje kreeg. “Barbara zei dat al ongeveer tijdens de première van No Time to Die (2021). Als ze een andere acteur had gevonden met alle juiste factoren, dan was ze misschien doorgegaan. Je weet het nooit. Maar onthoud: Barbara kon zichzelf niet zien werken zonder haar familie. Er is klasse en er is klasse. Er is ook familie, en zij (Amazon MGM, red.) zijn geen familie”.

De pijnlijke waarheid is dat Barbara Broccoli niet meer wilde vechten tegen Amazon. “Ze is een vechter”, zegt een ander, “maar ze werd moe van het vechten”. Medewerkers hebben het over “een emotionele beslissing” van Barbara. “Je kon horen dat ze overstuur was. Ze zuchtte, zei wat ze moest zeggen over de aanstaande aankondiging, en daarna hebben we over andere dingen gepraat”. Nog iemand heeft het over de druk die nu van Barbara’s schouders afvalt: “Misschien moet het min of meer plezierig zijn om bevrijd te zijn van het gevecht”. Barbara Broccoli heeft in ieder geval al aangegeven dat ze zich nu gaat focussen op andere filmprojecten.

De zoektocht naar een nieuwe Bond

De hypothese dat het hele verhaal anders was gelopen als Barbara een nieuwe Bond-acteur had gevonden, is opmerkelijk te noemen. De producente gaf in de aanloop naar No Time to Die meermaals toe dat ze niet wist wat ze zonder Daniel Craig moest beginnen. “Zij was de drijvende kracht achter het casten van Daniel. En Michael steunde haar”, klinkt het bij een crewlid. De wilskracht vinden om opnieuw te beginnen lukte klaarblijkelijk niet.

In de jaren tussen het verschijnen van No Time to Die en nu is er veel gesproken over de nieuwe James Bond. Zo zouden er audities zijn geweest: onder meer Aaron Taylor-Johnson werd genoemd. Volgens een insider klopt dat, maar is de zoektocht nooit serieus gestart. “Die ontmoetingen waren een soort van voortkabbelend de vinger aan de pols houden wie er is, contact houdend. Maar ik denk zeker dat er geen frontrunner was. Ze wilden weten wat ze gingen doen voordat ze de juiste persoon wilden vinden. Het is een beetje de kip of het ei, hè? En als er een duidelijke nieuwe man was, dan was het misschien een andere situatie geweest”.

De volgende stappen

De grote vraag blijft wat de volgende stappen zijn van Amazon MGM met James Bond. Dat lijkt een klus te worden voor een aantal executives. Er is Jennifer Salke, de baas van Amazon MGM Studios. Scott Stuber komt over van Universal en moet het oude United Artists weer tot leven wekken. En Courtenay Valenti is het nieuwe hoofd van de streaming- en bioscoopfilmdivisie van Amazon MGM Studios. Zij zullen vermoedelijk in eerste instantie met een plan van aanpak komen. Dat plan zou wel eens in de komende weken al bekend gemaakt kunnen worden, zo bleek in de livestream op onze Instagram-pagina donderdagavond. Die stream kan je hieronder herbekijken.

Dit bericht op Instagram bekijken

Een bericht gedeeld door James Bond Nederland (@jamesbondnl)

Wat van belang is: Amazon MGM onderzoekt of het zelf de bioscoopdistributie in handen kan nemen. Het lijkt er dus op dat er alvast één wens van EON in vervulling gaat: voorlopig blijven de Bond-films bioscoopfilms. Er was een contract voor nog één film met Universal als distributiepartner, maar dat is nu een stuk minder zeker.

De verdere plannen van Amazon MGM zijn nog onduidelijk. Halen de managers een aantal crewleden van de Bond-familie aan boord? De mensen die een telefoontje van Barbara krijgen, zijn daar niet zo zeker van. “Het was een gigantische puzzel en elk stukje werd geplaatst door een meester in zijn vak. Het hele ding is door de jaren heen opgebouwd rond een familiesfeer en een ongelofelijk vertrouwen in mensen. (…) Hoe ga je dat repliceren? Dat is de vraag.” Tegelijk is het voor iedereen, ook wij als liefhebbers, duidelijk dat er iets moest veranderen. De impasse is verbroken, de tijd zal leren hoe het uitdraait.

Het bericht De Amazon-deal van 1 miljard dollar: “Barbara was moe van het vechten” verscheen eerst op James Bond Nederland.

Vanavond houden we om 20.30 uur een Instagram-live om de joint venture te bespreken. Je kan ons hier vinden.

De aankondiging, die is gedeeld via Instagram, meldt dat Wilson en Broccoli samen met Amazon MGM Studios een joint venture hebben opgericht om de intellectuele eigendomsrechten van James Bond onder te brengen. Hoewel Wilson en Broccoli mede-eigenaren blijven van de franchise, zal Amazon MGM Studios na afronding van de transactie de creatieve leiding op zich nemen.

Einde van creatieve betrokkenheid familie Broccoli

Mike Hopkins, hoofd van Prime Video en Amazon MGM Studios, prijst in de verklaring de impact van de Bond-reeks: “Sinds zijn debuut in de bioscoop, meer dan 60 jaar geleden, is James Bond een van de meest iconische personages in de filmgeschiedenis.” Hij spreekt zijn waardering uit voor de nalatenschap van de oorspronkelijke producenten Albert R. Broccoli en Harry Saltzman, die de reeks wereldwijd op de kaart zetten. “Het is een eer om dit erfgoed voort te zetten en we kijken ernaar uit om een nieuw hoofdstuk in de legendarische 007-geschiedenis in te luiden.”

Voor Wilson, die decennialang aan het roer stond van de franchise, markeert de overdracht een belangrijk moment. “Na bijna zestig fantastische jaren in de wereld van 007, neem ik afscheid van mijn rol als producent om me te richten op kunst en liefdadigheidsprojecten,” aldus Wilson. “Daarom zijn Barbara en ik het erover eens dat dit het juiste moment is om onze vertrouwde partner, Amazon MGM Studios, de leiding te geven over de toekomst van James Bond.”

Ook Broccoli laat weten dat haar focus zal verschuiven. “Mijn leven is gewijd aan het behouden en verder uitbouwen van de buitengewone nalatenschap die Michael en ik van onze vader, producer ‘Cubby’ Broccoli, hebben geërfd.” Na het afronden van No Time to Die (2021) en het aangekondigde vertrek van Wilson, ziet ze dit als het juiste moment om zich op andere projecten te richten.

Overname MGM door Amazon

In 2022 nam Amazon MGM over, inclusief de catalogus met meer dan vierduizend films en zeventienduizend tv-series. Sindsdien bezit het bedrijf de distributierechten van alle Bond-films. Met de nieuwste overeenkomst krijgt Amazon nu ook creatieve controle over toekomstige producties, een verandering die de koers van de franchise mogelijk ingrijpend zal beïnvloeden.

Het bericht Amazon krijgt creatieve controle over 007-franchise, Michael G. Wilson en Barbara Broccoli stoppen verscheen eerst op James Bond Nederland.

Even een lesje terminologie: James Bond-producenten Barbara Broccoli en Michael G. Wilson zijn de eigenaars van twee bedrijven. Er is het Britse productiebedrijf EON Productions en de Amerikaanse holding Danjaq. Danjaq werd opgericht door Albert R. ‘Cubby’ Broccoli en Harry Saltzman. De naam van de holding is afgeleid van de voornamen van de vrouwen van beide heren: Dana en Jacqueline. Samen met Amazon/MGM heeft Danjaq het recht om Bond-films te produceren en beheert het het copyright op de al bestaande films. EON Productions is nauw verweven met Danjaq en produceert de James Bond-films. Op papier gebeurt het maken van de Bond-films door EON in opdracht van Danjaq en MGM, wat vanaf 2022 onderdeel is van Amazon.

Alles wat niet met het directe produceren van de films te maken heeft, ligt bij Danjaq. De site van EON Productions vermeldt dan ook dat “Danjaq en EON de rechten controleren op alle wereldwijde traditionele Bond-merchandising”. James Bond-boeken, handdoeken, speelgoed, kledij en nog veel meer moet afgetoetst worden bij Danjaq. Om een product ‘officieel’ te maken, heeft Danjaq een aantal James Bond trademarks in handen. Dat zijn stukken tekst of afbeeldingen die niet gebruikt mogen worden zonder toestemming. Het 007-logo met de pistoolloop is daarvan het bekendst, maar ook de gun barrel of de filmtitels vallen daaronder. Uiteraard mag je de naam ‘James Bond’ ook niet zomaar gebruiken. Als Danjaq een naam als trademark deponeert, dan moet de holding ook opgeven waarvoor het die naam wil gebruiken, de zogenoemde ‘klasse’. Dat kan bijvoorbeeld om films, games, schrijfwaren, drank of kledij gaan. Meestal vraagt Danjaq meerdere categorieën aan voor een bepaalde naam of zin. Dat is logisch: men wil bijvoorbeeld het 007-logo op meerdere producten zetten.

Erg ruime trademarks

En dat is wat Josef Kleindienst stoort. Bij het Britse gerechtshof en bij rechtbanken van de Europese Unie heeft hij een aantal rechtszaken ingediend die officieel “annuleringacties gebaseerd op niet-gebruik” heten. The Guardian haalt aan dat, onder zowel de Britse als de EU-wetgeving, een trademark niet meer geldig is als het niet binnen de vijf jaar wordt benut in de verschillende klassen waarvoor het is aangevraagd. Danjaq heeft op dit moment trademarks op onder meer ‘James Bond Special Agent 007’, ‘James Bond 007’, ‘James Bond’, de inmiddels offline gehaalde game James Bond: World of Espionage en de zin “Bond, James Bond“.

Kleindienst gaat te werk als een onvervalste Bond-schurk. De Oostenrijker is multimiljardair en vastgoedmagnaat. Hij ontwikkelt op dit moment een luxueus hotel in Dubai voor 5 miljard dollar. En op Goldfinger-achtige wijze zet hij Danjaq onder druk. Als hij gelijk krijgt van de rechtbanken, is hij van plan om de naam ‘James Bond’ te gaan gebruiken, geeft zijn woordvoerder aan. “Een aankondiging komt er snel aan”, klinkt het. Kleindienst diende zijn klacht in bij het Europese hof op 27 januari. Vermoedelijk deed hij dat rond dezelfde tijd ook in het Verenigd Koninkrijk.

“James Bond gaat niet dood”

Opmerkelijk: in een gesprek met The Guardian zegt Kleindienst dat hij Bond juist wil redden. “Wij en veel, veel meer fans zijn teleurgesteld om te zien hoe James Bond behandeld wordt. Onze bezorgdheid is absoluut om te verzekeren dat de Bond zoals we hem kennen in leven blijft en er verdere belevenissen met hem zijn. We hebben besloten om te investeren, om de fans van vandaag en de volgende generaties te kunnen laten genieten van James Bond”. “James Bond zal niet sterven onder ons toeziend oog”, aldus Kleindienst. Het klinkt alsof de zakenman nog altijd niet over het einde van No Time to Die (2021) heen is.

Ondertussen is Bond 26 verder dan ooit. Kleindienst doelt misschien ook op de impasse tussen Danjaq/EON en Amazon. Barbara Broccoli zou zorgen hebben over Amazons visie, terwijl EON vasthoudt aan hoogwaardige filmproducties. Een incident waarbij een Amazon-executive Bond “content” noemde, zou de spanningen verder hebben verergerd.

Wat nu?

De Europese James Bond trademarks zijn nu gelabeld met “wachtende op verdediging”. The Guardian laat Mark Caddle aan het woord, die zijn eigen advocatenkantoor heeft dat gespecialiseerd is in eigendomsrecht. Volgens hem heeft Danjaq nu twee maanden om te reageren, gerekend vanaf de datum van Kleindiensts verzoekschrift. “Als Danjaq die trademarks in leven wil houden, dan moeten ze actie ondernemen bij een handelsrechtbureau om aan te tonen dat ze James Bond gebruikt hebben in de afgelopen vijf jaar in de klassen die nu gecontesteerd worden”, concludeert Caddle. Voorlopig is het niet duidelijk of Josef Kleindienst elders nog meer bezwaren heeft ingediend. Mogelijk probeert hij ‘James Bond’ ook in de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) in handen te krijgen. Hij zou de naam dan kunnen gebruiken voor zijn vastgoedprojecten. Maar omdat de VAE die informatie niet publiek maakt, weten we niet of Kleindienst het ook daar probeert.

De grote vraag is of Danjaq dit kan winnen. Het ontbreekt in ieder geval niet aan slagkracht: producent Michael G. Wilson is advocaat van opleiding en stond het bedrijf al vaak bij in juridische procedures. Danjaq staat erom gekend dat het vecht tot op het bot: de lange vechtpartij met producent Kevin McClory over de rechten van de organisatie SPECTRE zijn daarbij exemplarisch. Danjaq deinst er niet voor terug om een trademark over James Bond te verdedigen. In 2009 won het nog een rechtszaak tegen het nieuw opgerichte bedrijf James Bond Ltd. De rechtbank oordeelde dat het gebruik van ‘James Bond’ een inbreuk was op het trademark van Danjaq.

Maakt Danjaq misbruik van hun James Bond trademarks?

Of er sprake is van misbruik, daar zullen juristen over moeten oordelen. Wat wel opvalt, is dat Danjaq inderdaad erg ruime aanvragen doet. Als je zoekt op ‘Danjaq’ als eigenaar in bijvoorbeeld de Britse of de Amerikaanse databases, krijg je een lijst met alle James Bond trademarks die Danjaq ooit heeft aangevraagd. En dan kan je lezen dat bijvoorbeeld ‘James Bond 007‘ niet alleen gebruikt mag worden voor films, maar ook voor pluche knuffels, ballonnen, puzzels, speelgoedauto’s, koffers, handtassen, horloges, nagellak, zeep, hemden en zelfs onderbroeken.

Danjaq hanteert daarbij het principe dat je altijd kan proberen. Maar de holding beseft dat het soms te ver gaat. In de databases krijgen een aantal James Bond trademarks het label ‘opgegeven’ mee. Zo probeerde Danjaq in september 2017 een trademark aan te vragen voor ‘Shaken not stirred’, om het te gebruiken voor cocktails en andere alcoholische drank. Dat trademark werd in 2021 “geweigerd, afgewezen of niet gevalideerd” door de Amerikaanse overheid. Ook een trademark op 007: Road to a Million kwam er niet.

Het is dus afwachten wat het verweer van Danjaq is en wat juristen daarvan zullen vinden. Wordt vervolgd…

Het bericht Steenrijke Oostenrijker wil James Bond trademarks afpakken verscheen eerst op James Bond Nederland.

James Bond-producenten Barbara Broccoli en Michael G. Wilson hebben gisterenavond op een groot gala in Hollywood een ere-Oscar in ontvangst mogen nemen. Niemand minder dan James Bond #6, Daniel Craig, prees zijn voormalige werkgevers in een prachtige speech.

Laat het nou net Daniel Craig zijn die op de vijftiende editie van The Governors Awards in het Dolby Theatre de show stal. Hij viel gelijk maar met de deur in huis en beantwoordde de vraag waar de zaal op zat te wachten. Weet hij wie de nieuwe James Bond is? Craig verwoordde het zo:

Voordat ik aan mijn speech begin wil ik gelijk maar met de deur in huis vallen. Ik weet niet wie de nieuwe James Bond is. Hij zit misschien wel in de zaal. Maar misschien ook niet!

Daniel maakte er uiteraard een grap om, maar wij Bond liefhebbers staan natuurlijk sinds eind 2021 droog. Nadat 007 in No Time to Die (2021) werd opgeblazen hebben we niets meer over zijn toekomst gehoord. Wel vierden we in die tijd 60 jaar feest voor de films, 70 jaar feest voor de boeken van Ian Fleming en Goldfinger (1964) stond volop in de spotlights.

Het jubileum van The Man With The Golden Gun (1974) vergeten we voor het gemak maar even. Het is dat de liefhebbers (zoals wij) er op sociale media nog aandacht aan besteden, maar verder is James Bond voor velen erg ver op de achtergrond verdwenen. Dat is jammer. We moeten geduld hebben.

Alle lof voor Barbara en Michael

Als we naar de tijd van No Time To Die en de decennia daarvoor kijken kunnen we, met enkele tussenpozen, amper om Barbara Broccoli en Michael Wilson heen. Ze namen in 1995 het stokje van Albert R. “Chubby” Broccoli over. Zijn dochter Barbara en stiefzoon Michael hadden toen al jaren over de schouders van hun pa meegekeken tijdens de productie van de Bond-films.

Het resulteerde in een zeer succesvolle periode van James Bond-films met Pierce Brosnan in de rol van 007. Een onverschrokken actieheld die altijd overwon. Maar men moest er hard voor werken. Met name na de wat minder ontvangen films (The Living Daylights, 1987 en Licence To Kill, 1989) met Timothy Dalton in de hoofdrol. GoldenEye (1995) was na heel wat rechtszaken rond de rechten van de films een schot in de roos. Dat moest ook wel, want de toekomst van de Bond-films hing aan een zijden draadje.

Nadat Broccoli en Wilson hun actieheld op een niet zo nette manier de wacht hadden aangezet koos men met volle overgave voor Daniel Craig. Een Brit met een duidelijke visie, zo bleek aan het einde van No Time to Die. Craig had een aardige vinger in de pap rond zijn vijftal James Bond-films en schopte het zelfs tot coproducent in Spectre (2015) en No Time to Die. Geen enkele Bond acteur deed hem dit na.

Barbara Broccoli en Michael Wilson spraken voor de uitreiking van de Irving G. Thalberg Memorial award met Associated Press. Daar kwam Bond 26 uiteraard ter sprake. Het enige wat de twee erover kwijt wilden was dat het kiezen van een nieuwe James Bond een grote beslissing is.

Wanneer we een nieuwe James Bond kiezen veranderen de films. Het is een enerverend proces. Hoe gaat verhaal eruitzien? Elke nieuwe 007 nam in het verleden iets mee, iets wat het karakter vormgaf.

Daar kunnen we dus helemaal niets mee. En dat past eigenlijk wel in het proces van het kiezen van een nieuwe James Bond. De twee producenten laat niets los. Hoe erg de wereld ook om een flintertje nieuws smeekt. Dat was rond Bond #5 en Bond #6 niet anders. Waarom zou het voor Bond #7 wel zo zijn?

We zijn enorm vereerd

Broccoli is trouwens de tweede vrouw in de geschiedenis van de Governors Awards die de Irving G. Thalberg Memorial award ontvangt. Kathleen Kennedy, president van Lucasfilm (Star Wars) kreeg het beeldje en de eer in 2018. Barbara was dan ook enorm vereerd.

Het is echt een eer. Ik denk vanavond aan al die mensen die de award mochten ontvangen een inmiddels niet meer onder ons zijn.

Albert R. Broccoli kreeg de Irving G. Thalberg Memorial award in 1982. Het was volgens zijn dochter het voorwerp dat hij het meest koesterde.

Het bericht Barbara en Michael ontvangen ere-Oscar voor oeuvre verscheen eerst op James Bond Nederland.

Daniel Craig in Othello, die combinatie doet misschien een belletje rinkelen. Craig speelde namelijk al eerder de rol van slechterik Iago in dat bekende stuk, op de planken in New York. In de winter van 2016 en 2017 was hij in de New York Theatre Workshop te zien samen met David Oyelowo als hoofdrolspeler Othello. Dat stuk werd geproduceerd door Barbara Broccoli en staat te blinken op de website van EON Productions. Terwijl Craig zijn vleugels spreidde en rust zocht na de tumultueuze opnames van Spectre (2015), onderhandelde Broccoli in New York met haar leading man. Tijdens Othello kon Craig door haar overtuigd worden om nog een laatste keer terug te keren als 007 in No Time to Die (2021).

Nu, vier jaar later, blijkt dat Broccoli Craig nooit heeft losgelaten. 2021 en 2022 werden lange ererondes voor Craig als Bond, met een documentaire en een boek. En als Craig aanklopt bij Broccoli om een filmbewerking te maken van het stuk waar hij met plezier z’n tanden in zette, doet ze mee. Die bewerking komt er nu, schrijft filmsite World of Reel. Het stuk haalde Othello naar de moderne tijd: een Amerikaanse barak in Irak tijdens de War on Terror. De film zal zich eveneens op die locatie en in die tijd afspelen.

Hulp uit Qatar

De film zal geregisseerd worden door Sam Gold, die ook het toneelstuk regisseerde. Craig speelt opnieuw Iago, een Othello moet nog gevonden worden. Op de Britse overheidswebsite voor openbare bedrijfsinformatie is terug te vinden dat EON een dochterbedrijf aanmaakte om de financiën te regelen, The Othello Film Company Limited. Als bestuursleden vinden we naast Broccoli ook twee EON-mensen terug. David Pope is co-producent van de laatste drie Bond-films en de EON-films Film Stars Don’t Die in Liverpool (2017) en The Rhythm Section (2020). En logischerwijze duikt ook John Roebuck op, EONs accountant.

Laat het geld nu net een probleem geweest zijn. Twee jaar lang zochten Broccoli en Craig naar mensen die wilden investeren in het project. In tegenstelling tot wat Bond-liefhebbers wel eens fluisterden, heeft Barbara Broccoli dus niet stilgezeten. Maar uiteindelijk vond het duo een sponsor: Qatar. Het Arabisch emiraat wil best helpen om Othello op het witte doek te krijgen, Misschien wordt de film dan ook daar opgenomen. Volgens World of Reel gaan de opnames mogelijk volgend jaar van start. Craig rondde net het filmen van de derde Knives Out-film, Wake Up Dead Man, af. Die moet in 2025 verschijnen.

Toch ook wat nieuws voor Bond 26

Aan het nieuws zit ook een gerucht vast rond Bond 26. De deal met de Qatari’s zou er namelijk gekomen zijn na de belofte dat de Qatarese hoofdstad Doha een locatie wordt in de volgende Bond-film, ving World of Reel op. Het sponsoren van een Bond-film door een promotiedienst van een land is niet nieuw: Mexico-Stad had flink wat geld over voor de opening van Spectre en de Italiaanse filmsubsidies zijn de laatste jaren zo gegeerd dat Craigs Bond in vier van zijn vijf films wel ergens in Italië te vinden was. En zeg nu zelf: Othello is leuk en aardig, maar Bond is toch een stukje prestigieuzer.

Het zou echter de eerste keer sinds Tomorrow Never Dies (1997) zijn dat een Bond-film echt in Azië wordt opgenomen. De achttiende Bond-film trok naar Thailand, wat instond voor Vietnam. Daarna ging de filmploeg wel nog een paar keer naar de scheidingslijn tussen Europa en Azië, met Azerbeidzjan in The World is Not Enough (1999) en Turkije in Skyfall (2012). Alle andere scènes die zich in Azië afspeelden, werden in Engeland opgenomen, zoals Noord- en Zuid-Korea in Die Another Day (2002) of Shanghai en Macau in Skyfall.

Op het Arabisch schiereiland zit het grote geld. Het is dan ook niet verwonderlijk dat Bond zich vroeg of laat zou laten verleiden tot een tripje naar dat deel van de wereld. Tom Cruise ging 007 al voor en filmde Mission Impossible: Ghost Protocol (2011) in Dubai. Een achtervolging in de woestijn maar vooral een beklijvende scène met een rennende Ethan Hunt aan de buitenkant van de Burj Khalifa waren het resultaat.

Bond 26 moet het voorlopig doen zonder regisseur, scenario, acteur of zelfs een dochteronderneming en toegewezen financiën. Al heeft EON nu misschien wat beloofde Qatarese rials en een locatie op zak.

Nog even dit…

Alles wat James Bond Nederland publiceert, gebeurt volledig op vrijwillige basis en non-profit. Wil je JBN steunen middels een donatie, dan komt dit volledig ten goede aan betere artikelen. Elke cent wordt direct geïnvesteerd in onze website. Doneren kan via het onderstaande bankrekeningnummer. We danken je hartelijk voor je gift.

NL55 RABO 0338 6331 46 ten name van Stichting James Bond Nederland

Het bericht Daniel Craig en Barbara Broccoli zetten hun schouders onder Othello verscheen eerst op James Bond Nederland.

Eerst een woord vooraf: ja, het is veel spannender om te speculeren over welke acteur straks de tuxedo aan mag trekken en zichzelf de zevende James Bond mag noemen in de officiële reeks. Maar iets anders is eerst nog aan de orde: wie moet straks het auditieproces voor Bond 26 in goede banen leiden? Uiteraard zijn het de producenten Barbara Broccoli en Michael G. Wilson die straks de knoop mogen doorhakken, maar de rol van de regisseur mag daarbij niet onderschat worden.

Want was het niet Terence Young die Sean Connery onder zijn vleugels nam en kneedde tot James Bond voor Dr. No (1962)? Was het niet Martin Campbell die “actie” schreeuwde toen Daniel Craig zijn screentest aflegde? Het begin van een nieuwe Bond-film begint niet bij de hoofdrolspeler. Het begint met een blik op de wereld, met het aanstellen van schrijvers en een regisseur. Barbara Broccoli heeft al min of meer gezegd dat ze voor de negende keer beroep hoopt te doen op Neal Purvis en Robert Wade voor het scenario. Voordat we ons afvragen wie de zevende Bond wordt, moeten we eerst de vraag stellen: wie gaat eigenlijk de film regisseren?

Het probleem met Christopher Nolan

Een naam springt er telkens bovenuit: Christopher Nolan. Nolan is een Bond-fan, en hij steekt dat ook niet onder stoelen of banken. De aanval op het fort in de sneeuw in de derde acte van Inception (2010) is een bewuste knipoog naar de aanval op Piz Gloria in On Her Majesty’s Secret Service (1969). De openingsscène uit The Dark Knight Rises (2012) waarbij een vliegtuig verticaal wordt opgetild met een staalkabel is effectief een referentie aan Licence to Kill (1989). En de aanval op de opera, de exotische locaties en Robert Pattinson als superspion in strak pak in Tenet (2020) doen menigeen beweren dat Nolan zijn Bond-film al gemaakt heeft.

Maar in gesprekken met Broccoli en Wilson lijkt het telkens stuk te lopen. Eerst was Nolans voorwaarde nog dat hij enkel zou regisseren als hij een nieuwe Bond kon introduceren. Dat kan nu, maar opnieuw laat Nolan weten dat hij het niet gaat doen. “Helaas niet”, was zijn antwoord op een vraag van een journalist in november 2023. Het probleem is dan ook dat Nolan graag alle controle in handen houdt. Van de visie over het scenario, casting en produceren: hij doet het allemaal zelf. Schrijven doet hij samen met zijn broer Jonathan, produceren met zijn vrouw Emma Thomas.

Toch kan Nolan samenwerken als het moet. Hij maakte zijn Batman-trilogie immers onder het waakzame oog van de studiobobo’s van Warner Bros. Alleen is EON veel minder geneigd om de teugels te laten vieren. De regisseur mag dan wel mee aan tafel zitten als de Bond-acteur gekozen wordt, hij hakt niet de knoop door. Cary Joji Fukunaga mocht bedenken hoe James Bond zou sterven in No Time to Die (2021), het idee van tafel gooien kon niet. En ik kan me voorstellen dat Broccoli en Wilson wat voorzichtiger zijn geworden na het hele debacle met Danny Boyle. Je wil toch niet voor een tweede keer je fiat geven op basis van een snelle pitch en er pas in de script-fase achter komen dat je toch liever vasthoudt aan een eerder idee?

Villeneuve heeft het gewoon te druk

Ook de Canadese regisseur Denis Villeneuve wordt weleens genoemd als mogelijke regisseur van Bond 26. Hij stond al op de shortlist om het stokje over te nemen van Danny Boyle nadat die opstapte. Villeneuve moest uiteindelijk bedanken voor No Time to Die omdat hij bezig was met Dune (2021). Inmiddels zijn we weer een paar jaar verder, en in tegenstelling tot EON zit Villeneuve niet stil. Dune: Part Two draait momenteel in de zalen. Door het succes van beide films ligt het idee voor Dune 3 op tafel. Verder wil Villeneuve zich vastbijten in een verfilming van het boek Nuclear War: A Scenario en hoopt hij een remake te maken van de filmklassieker Cleopatra, naast nog een boel andere projecten.

Kort gezegd: Denis Villeneuve heeft het gewoon veel te druk. Het lijkt me niet dat we de regisseur van Bond 26 moeten zoeken in het rijtje van prestigieuze Oscar-winnaars. Net zoals Nolan kan Villeneuve door zijn status maken wat hij wil. Beide heren kunnen zich ongeremd storten op passieprojecten waarbij ze zelf de creatieve beslissingen kunnen nemen. En dat is James Bond niet. Sam Mendes blijft, met Skyfall (2012) en Spectre (2015), een uitzondering als Oscar-winnende regisseur. En dan nog: hij moest door EON echt overgehaald worden om Spectre te regisseren, nadat hij eerst weigerde. Daarna was het vat ook helemaal af: Mendes deed slechts een enkel interview en stortte zich direct op zijn volgende film. Mocht iemand hem dus nog naar voren willen schuiven voor Bond 26: ik denk het niet.

De parodie is boeiender

Een film regisseren die een beetje wegheeft van Bond, of er een directe parodie op is, is vaak al genoeg om de aandacht van filmjournalisten te trekken. Vandaar dat ook Edgar Wright (Baby Driver, Last Night in Soho) en Matthew Vaughn (de Kingsman-films, Argylle) vaak worden genoemd als mogelijke kandidaten. Vaughn heeft echter al duidelijk aangegeven de parodie interessanter te vinden dan het origineel. Hij werd afgewezen voor Casino Royale (2006) en vermoed dat EON hem nooit nog een Bond-film laat regisseren. “Ik denk dat ze me niet mogen”, vertelde hij daar eerder over in de podcast Happy Sad Confused. Met nog een derde Kingsman-deel in het vooruitzicht kunnen we ook door zijn naam een streep trekken.

Wright zit met hetzelfde probleem. Ook hij is fervent liefhebber van 007: maar liefst zes Bond-films prijkten op zijn lijstje van z’n duizend favoriete films in 2023. Wright was zelfs zo dapper om met een eigen Bond-idee op Barbara Broccoli af te stappen. Maar “ik denk niet dat ze er volledig in meeging”, moest hij in december toegeven. Met twee films in pre-productie heeft ook Edgar Wright genoeg op de planning staan.

Regisseurs wachten niet

Daarmee komen we aan hét grote probleem voor EON: die regisseurs wachten niet totdat Barbara en Michael eens gaan bellen. Er lijkt zeer weinig te bewegen op het kantoor aan Piccadilly in Londen. Afgelopen week vond CinemaCon plaats, een grote beurs waarop filmbedrijven hun plannen bekend maken om bioscopen alvast enthousiast te krijgen. Amazon MGM heeft een hele lijst films tot en met 2026 vrijgegeven, maar daarop geen Bond te bespeuren. Wat een verschil met de aandeelhoudersvergaderingen van het noodlijdende MGM een paar jaar geleden: een paniekerige Chris Brearton moest om de zoveel tijd de woorden “Bond” en “kroonjuweel” uitspreken om de hedge fund-managers tevreden te stemmen, ook al was er niets te melden.

Onze collega’s van James Bond Australia hoorden van hun bronnen dat er voorlopig nog wel even radiostilte blijft. “EON is met niets vooruit aan het gaan op dit moment, en het is onwaarschijnlijk dat dit verandert tot het einde van volgend jaar”, meldden zij eind maart. Als dat klopt, dan begint EON pas met een telefoontje naar Purvis en Wade eind 2025, om dan daarna eens een regisseur aan te trekken. Die zal natuurlijk ook wel eerst een korte outline willen lezen voordat er een handtekening op papier wordt gezet. Zouden we dan werkelijk tot ergens midden 2026 moeten wachten voor we aan de echte spannende onthullingen komen en er een acteur opduikt?

En wie weet waar al die namen die ik nog niet opsomde dan mee bezig zijn. Het zou goed kunnen dat een pak regisseurs die op EONs shortlist stonden voor Spectre of No Time to Die dan geen tijd hebben voor Bond. Zelfs de onbekendere namen als S.J. Clarkson, Yann Demange of David Mackenzie hebben dan al misschien andere projecten beet. Om nog maar te zwijgen van Susanne Bier of een eventueel terugkerende Fukunaga, die overigens zelf ook al een idee had voor Bond 26. Filmstudio’s en regisseurs plannen tegenwoordig ver vooruit. Als EON dat niet doet, dreigt het met de neus op de feiten te worden gedrukt. Weer een streep door de volgende naam op het lijstje.

Ons overzicht met al het nieuws en geruchten over Bond 26 vind je hier!

Nog even dit…

Alles wat James Bond Nederland publiceert, gebeurt volledig op vrijwillige basis en non-profit. Wil je JBN steunen middels een donatie, dan komt dit volledig ten goede aan betere artikelen. Elke cent wordt direct geïnvesteerd in onze website. Doneren kan via het onderstaande bankrekeningnummer. We danken je hartelijk voor je gift.

NL55 RABO 0338 6331 46 ten name van Stichting James Bond Nederland

Het bericht Nolan, Villeneuve, Wright en Vaughn passen voor Bond 26, wie blijft er nog over? verscheen eerst op James Bond Nederland.