Opgelet: dit artikel bevat SPOILERS voor No Time To Die

Gun Barrel

De eerste subtiele verwijzing naar wat komen gaat, vinden we al in de gun barrel. Het is niet de eerste keer dat zoiets gebeurt: ook in On Her Majesty’s Secret Service (1969) wordt foreshadowing gebruikt. Lazenby’s Bond schiet terwijl hij op één knie gaat zitten (een verwijzing naar trouwen) en verdwijnt met het bloed (volgens sommigen een verwijzing naar zijn éénmalige optreden). In No Time To Die zien we iets soortgelijks: geen bloed in de gun barrel zoals gebruikelijk – schiet de schutter hier Bond neer? En Bond vervaagt langzaam: een verwijzing naar diens dood. Dat de gun barrel wit blijft in plaats van rood wordt, zou je thematisch kunnen linken aan de hemel. Datzelfde beeld komt ook later terug: als Bond sterft, wordt alles eerst wit om via een beeld van wolken boven de Thames terug naar Londen te keren.

Pre-Title Sequence

De belangrijkste manier van foreshadowing in de PTS is de muziek: als Bond en Madeleine Matera binnenrijden, horen we een instrumentale versie van We Have All the Time in the World. Als Bond-fan weet je dan al: er gaat straks iets ontzettend hard mis. Terwijl het nummer in 1969 nog symbool stond voor de relatie tussen Bond en Tracy en de dood van die laatste, dan markeert We Have All the Time in the World hier het einde van Bond. De zin wordt in Matera uitgesproken door Bond zelf, en aan het einde van de film zegt hij het nogmaals, zij het in een licht aangepaste versie. En tot slot weerklinkt ook het nummer als de credits rollen.

You have all the time in the world

Het nummer van Louis Armstrong verandert op die manier van context. Opmerkelijk is dat vijfvoudig Bond-componist David Arnold het niet eens is met dat idee: volgens hem mag je dat nummer alleen gebruiken als je expliciet verwijst naar de gebeurtenissen in OHMSS en de dood van Tracy. Binnen het verhaal van Craigs Bond refereren die zin en die muziek ook niet naar een eerdere gebeurtenis. Wij fans snappen het wel, omdat we de link kunnen leggen naar een eerdere film. Filmrecensent Mark Kermode is het in onderstaand filmpje (op 6:00) grondig oneens met Arnold, en vindt dat het thematisch wél past om te verwijzen naar OHMSS.

Een hele snelle referentie naar de zwangerschap van Madeleine zien we vlak voor de titels: ze grijpt naar haar buik en hapt naar adem als ze op de trein stapt. We hadden het dan al kunnen zien aankomen.

Title Sequence

Als er iemand een meester is in foreshadowing en het gebruik van beelden, dan is het Daniel Kleinman wel. In de title sequence laat hij zijn fantasie de vrije loop, en kunnen we heel wat belangrijke plotelementen spotten vóór we doorhebben wat ze betekenen. Uiteraard is er de drietand die later door Q aan Bond wordt toegewezen bij de bestorming van Safins basis. Er is het beeld van Heracles, de Griekse held naar wie het biologische programma van M wordt genoemd. Het beeld krijgt bloed op de rechterwang, exact waar Safin Bond raakt met het glazen kokertje. De held Heracles sterft in de mythe ook aan zijn verwondingen. Hij wordt vergiftigd met het bloed van iemand anders. Als dat niet poëtisch is…

Maar er is meer: een reeks Walther PPK’s vormen een DNA-streng. Een blote buik en bloemblaadjes refereren naar Madeleines zwangerschap en nieuw leven. Blaadjes en stengels klimmen naar boven op handen. Later zal Bond op dezelfde manier zijn handen voor zich uit houden: hij heeft het biologische wapen op zijn handen gekregen, raakt ermee verstrengeld. Een boel verwijzingen, dus. En dan gok ik dat ik ze nog niet allemaal heb ontdekt.

Het nummer

Vaak geeft het Bond-nummer, de titelsong, ook op een poëtische en raadselachtige manier mee wat er ons nog te wachten staat. Denk maar aan Skyfall (2012), in het refrein refererend naar de slag in Schotland. Voor No Time To Die werd het einde zo angstvallig geheimgehouden, dat Billie Eilish en Finneas enkel maar het script van de pre-title sequence kregen om mee te werken. En dat wordt ook duidelijk in de tekst: veel aandacht gaat naar het gebrek aan vertrouwen dat Bond heeft in Madeleine, het loslaten (Bond zet haar op de trein). Maar de tekst lijkt niet echt te hinten naar de rest van hun relatie. Of misschien wel? In een paar regels is volgens sommigen het einde van de film te lezen. En toegegeven, Bond kan Madeleine niet zien huilen, daar op dat andere eiland, dus in theorie klopt het. Maar ikzelf betwijfel of dat echt bedoeld was als hint.

That the blood you bleed
Is just the blood you owe

Now you’ll never see me cry
There’s just no time to die

Andere hints

De belangrijkste momenten heb ik hierboven aangehaald, maar er zitten nog een paar subtiele momenten in de film die de kijker alvast voorbereiden op wat komen gaat. Eentje daarvan is het moment dat Q aan Bond duidelijk maakt dat je de nanobots niet meer van je lichaam krijgt. Bond vraagt het net nadat hij Blofeld heeft laten sterven. Op dat moment weet het publiek al: als er straks iets ergs gebeurt, dan is het hopeloos, dan kan het niet meer ongedaan gemaakt worden. En effectief: Bond vraagt het opnieuw aan Q, nadat Safin het flesje met DNA breekt. Voor mij was dat hét moment om het echt te beseffen: er is geen weg meer terug, het kan niet anders, Bond gaat dood. En juist omdát het al eerder was gezegd, drong het tot mij door, vóórdat Q voor de tweede keer het antwoord geeft. Dat moment was voor mij ook de aanleiding tot dit artikel, want als je foreshadowing zó krachtig kunt gebruiken, verdient dat wel een stuk(je) tekst.

Iets anders wat sommigen opviel, is die veelgebruikte zin van Blofeld in de trailer:

When her secret finds its way out, it’s going to be the death of you.

En die zin bleek dan achteraf ook helemaal waar te zijn, letterlijk. Door de relatie tussen Madeleine en Safin gaat Bond dood. Safins ideologie en gevoelens voor Madeleine zorgen ervoor dat hij het flesje breekt en Bond geen andere uitweg ziet dan zelfopoffering. Maar of Blofelds zin echt bedoeld is als vooruitblik, volgens mij is het toeval.

Valse hoop?

Want: foreshadowing is niet altijd betrouwbaar. Is het iets wat wij kijkers opmerken en betekenis aan geven, of was het ook de bedoeling van de filmmakers om er iets uit te halen? Zijn verwijzingen bewust of niet? Geen idee. En ze zetten je ook op het verkeerde been. Ikzelf wil wel eens dieper graven dan eigenlijk de bedoeling is, en dan kom je bedrogen uit. En dat gebeurde ook bij No Time To Die. Ik was er even van overtuigd dat Safin Dr. No was. Maar de set design bleek gewoon een leuke referentie. En dan is er nog het nummer van Billie Eilish. Er is één zin waar ik meer in zag:

Faces from my past return

Toen ik dat voor het eerst hoorde, wist ik het: Vesper. Ze komt terug. En juist, Bond bezoekt haar graf in Matera. Maar omdat ik al wat spoilers had gelezen, dacht ik: er moet meer zijn dan het graf en de foto. In de title sequence van Kleinman komt juist op die regel haar gezicht tevoorschijn. Dat was voor mij hét teken: Eva Green had een supergeheime cameo opgenomen, en die kregen we straks te zien. Er volgde nog ergens een gigantische twist. Maar nee, ik kwam bedrogen uit, Greens bijdrage beperkt zich tot Casino Royale (2006). En heel veel invloed op de rest van No Time To Die heeft Vesper na de titels ook niet meer. Met andere woorden: niet achter alles zit een supergeheime betekenis.

En toch: heb ik iets gemist? Welke details vielen jou op? Laat van je horen in de reacties!

Het bericht No Time To Die en foreshadowing: het einde voorspeld verscheen eerst op James Bond Nederland.

Het nieuws rond Kleinman komt van onze Noorse collega van James Bond Magasinet. Morten Steingrimsen sprak met hem:

Ik heb inmiddels wat ideeën voor de pre-title sequence. Ook heb ik Cary Fukunaga (regisseur) ontmoet, hij is een getalenteerd man. Het proces is nog prille. Ben net begonnen. Er is ook nog geen titelsong. Maar ik ben enthousiast aan het nadenken over visualisaties voor de main titles.

De Title Sequence

Een van de meest kenmerkende elementen in een Bond-film is toch wel de title sequence, waarbij we de gloednieuwe titelsong ondersteund zien worden door een reeks prachtige visualisaties. In elke film anders, maar de focus ligt altijd op het klaarstomen van het ​​publiek voor (de rest van) het Bond-avontuur; actie, guns, glamour en vele sierlijke vrouwenposes. Daarbij is het ook even een rustpunt, nadat we meestal een spectaculaire openingsscène hebben gezien.

Door de tijd heen hebben we in de vierentwintig verschillenden titel sequenties (zoals we dit op z’n Nederlands zeggen) vele hoogwaardige, visuele designs kunnen bewonderen. Van gouden vrouwenlichamen waarop beelden geprojecteerd worden uit de film of dames die kunsten vertonen aan de loop van een pistool, tot het letterlijk slopen van de Sovjet-Unie. De sequences versterken altijd de film en zijn kunststukjes op zich. Kleinman sprak in 2015 met de Britse krant The Telegraph:

De essentie van Maurice Binder en Robert Brownjohn houd ik graag levend. Uiteraard had ik de beschikking over nieuwe technieken en kon ik daarmee andere sequenties afleveren. Het verhaal van de film is belangrijk. Daar laat ik me altijd door inspireren.

Het Bond-oeuvre van Kleinman

Sinds Kleinman aan het roer staat, weten we dat we telkens verbluft worden met oogverblindend, mooie plaatjes. Niet alleen neemt hij elementen uit het script mee, maar schuwt hij er niet voor om juist ook de actualiteit mee te nemen, zoals de nadruk op de ‘val van het communisme’ in GoldenEye (1995) en de opkomst van technologie in Tomorrow Never Dies (1997). Brosnans tijdperk ging gepaard met een bijzondere sequence, waarbij delen van de film letterlijk geïntegreerd werden in de visualisaties. In Die Another Day (2002) staan de martelingen in de Noord-Koreaanse gevangenissen centraal en zijn we getuige van 007’s pijn.

In het tijdperk van Daniel Craig konden we genieten van de typische speelkaarten-stijl, waarin Casino Royale (2006) gepresenteerd werd. Daarbij werd er nadruk gelegd op het feit dat Bond zijn 007-status behaalde. Er mag daarbij best gesteld worden dat Kleinman er tijdens de Daniel Craig-films (voor Quantum of Solace uit 2008 werd hij gepasseerd, omdat Marc Forster graag met het bedrijf MK12 wilde werken) nadrukkelijk voor heeft gekozen om verhalende elementen en thematiek erin te verwerken.

In zijn prachtige title sequentie van Skyfall (2012) zien we Bond na zijn val van de brug in een soort nachtmerrie ronddwalen, waarbij hij geconfronteerd wordt met trauma’s uit heden en verleden. In Spectre (2015) komt de octopus uit het typerende logo steevast terug, evenals het feit dat alle schurken uit vorige films met elkaar gelinkt lijken te zijn:

A million shards of glass, that haunt me from my past.

Kleinman en Bond 25

Wat Daniel Kleinman van plan is, is natuurlijk nog niet bekend. Zoals we eerder in een interview met hem naar buiten brachten, is dat dit proces pas veel verder tijdens het filmen ontstaat. Duidelijk is wel dat we mogen verwachten dat de title designer al druk na aan het denken is hoe hij het laatste avontuur met Craig vorm kan geven. Of we daarbij opnieuw een torso van 007 gaan zien, is natuurlijk nog maar de vraag…

Dit bericht bekijken op Instagram

EXCLUSIVE BOND 25 NEWS: @daniel_kleinman of @rattlingstick will return as Main Title Designer for #B25. He has directed all the @007 titles since GoldenEye, with the exception of Quantum of Solace. Kleinman tells us: "I have started having ideas for B25, and met with @cary_fukunaga who is a very nice talented man. It’s very early days for my process, there is no title or song as yet, but I’m already excited to be thinking about visuals for the main titles." . . . #jamesbond #jamesbond007 #007 #b25 #bondlife #bond25 #danielcraig #danielcraig007 #bond25news #film #filmnews #bondlifestyle

Een bericht gedeeld door James Bond Norway (@jamesbondmagasinet) op 9 Jul 2019 om 4:58 (PDT)

Het bericht Daniel Kleinman terug voor Bond 25 verscheen eerst op James Bond Nederland.

Hieper de piep!

Allereerst beginnen we dit weekoverzicht natuurlijk met de jarigen van afgelopen week. Eerste James Bond-acteur Sir Sean Connery blies 88 kaarsjes uit. Het lijkt momenteel goed te gaan met de acteur.

De tweede jarige van deze week was actrice Barbara Bach. Zij vertolkte in The Spy Who Loved Me (1977) de rol van Major Anya Amasova tegenover Sir Roger Moore. Bach vierde haar eenenzeventigste verjaardag.

Het is een meisje!

Afgelopen week werd James Bond-acteur Daniel Craig voor de tweede keer vader. Zijn vrouw Rachel Weisz beviel van een kerngezonde dochter. Beide hebben nog een kind uit een eerdere relatie. Hopelijk kan Craig nog even genieten van de kleine voordat de opnames en promotie van Bond 25 gaan starten.

Deel 2 interview Daniel Kleinman

Afgelopen week verscheen het tweede deel van het interview dat redacteur Gert met Daniel Kleinman had. In het interview ging Daniel in op de vraag of de titelontwerpen weer terug konden naar simpele stijl van de jaren ’60 en krijgen we een uniek kijkje in zijn keuken. Benieuwd naar het complete interview? Lees verder.

Shatterhand?

Is dat de nieuwe titel van Bond 25? Redacteur Joey zocht het uit. Na het debacle van vertrekkend regisseur Boyle is de geruchtenmachine op volle toeren gaan draaien. Volgens de website Production Weekly zou de naam Shatterhand de werktitel zijn van de nieuwe film. Benieuwd wat onze redactie ervan vindt en waar de naam Shatterhand van oorsprong vandaan komt? Lees verder.

Tom Ford Marko

Wij kregen de gelegenheid om de Tom Ford Marko zonnebril te testen. De bril werd door James Bond (Daniel Craig) gedragen in de film Skyfall (2012). Redacteur Jorrit testte de bril. Wat vond hij van de bril en vooral: zou hij hem aanbevelen? Lees verder.

Zes Bondloze jaren

Herhaald de geschiedenis zich weer? Tussen Timothy Dalton en Pierce Brosnan zaten zes lange jaren waarin geen James Bond-film verscheen. Met het vertrek van regisseur Danny Boyle kan het zomaar zijn dat er weer een hele lange tijd tussen de films zit. Redacteur Merlijn zocht uit wat de reden was voor de Bondloze jaren begin jaren ’90 en of we dat nu weer kunnen verwachten. Lees verder.

Komkommertijd

Het was afgelopen week weer de eerste van de maand. Dat betekend dat columnist Twan ons meeneemt in zijn kijk op de wereld van James Bond. De titel van deze column is komkommertijd. Iets wat zeker niet gold voor de James Bond-wereld de afgelopen weken. We hebben het maar al te druk gehad. Twan neemt ons mee in zijn beleving van Idris Elba en Danny Boyle. Lees verder.

Focus Of The Week

Deze week was er even paniek: de website van 007.com werd direct doorgezet naar de website van 2oth Century Fox. Gelukkig bleek er niks aan de hand. En dus kunnen bezoekers van de site weer een Focus Of The Week lezen. Deze week is de focus gelegd op het karakter May Day uit A View To A Kill (1985). Het karakter werd vertolkt door Grace Jones, waarvan afgelopen week de documentaire Bloodlight And Bami in de bioscopen ging draaien. Lees verder.

Verzamelen maar

In de wereld van James Bond-merchandise is het wel komkommertijd. Er komt weinig op de markt. De laatste keer waren er nieuwe items van Factory Entertainment opgedoken en natuurlijk de Aston Martin DB5 van Lego. In de officiële webshop op 007.com zijn er een aantal nieuwe items te vinden. Naast de nieuwe Zippo aanstekers zijn er ook vele 007 Elements goodies verkrijgbaar. Lees verder.

Wordt eigenaar van Aston Martin!

Het is het ultieme James Bond-merk: Aston Martin. En het is mogelijk binnenkort om er voor een, (heel) klein, deel eigenaar van het bedrijf te worden. Het Britse merk gaat nog dit jaar naar de beurs. Ondanks de slechte geschiedenis, waarbij het bedrijf bijna (00)7 keer failliet ging, heeft het een dusdanig goed jaar achter de rug dat het deze stap kan maken. Ook de aankondiging dat de DB5 in een gelimiteerde versie opnieuw gebouwd gaat worden had een positieve boost. Zorgen blijven ook hoe de aankomende Brexit invloed gaat hebben op het merk.

Het bericht JBN Weekoverzicht week 35 verscheen eerst op James Bond Nederland.

Wie wordt de nieuwe Bond-girl? Wat voor soort scenario kunnen we verwachten? Wat gaat acteur Mark Strong eventueel doen in Bond 25? Gaat Dua Lipa daadwerkelijk de nieuwe Bond-film inzingen? En wat kunnen we verwachten van de titel sequentie?

Die laatste vraag wordt nu iets minder retorisch. Redacteur Gert Waterink sprak namelijk uitgebreid met zevenvoudig main titles designer Daniel Kleinman. Van GoldenEye tot en met SPECTRE, Quantum Of Solace uitgezonderd, was hij de hoofdverantwoordelijke voor al die elegant bewegende silhouetten van vrouwen, vallende bebloede kogels, stijlvol gefilmde Walther PPK’s, afgemixt in een veelal kleurrijke 3D-mix van vloeistoffen.

In het uitgebreide interview kwam zijn studententijd ter sprake, de indrukwekkende namen met wie hij samenwerkte, maar ook zijn andere werkzaamheden voor zijn bedrijf Rattling Stick. En natuurlijk werd er al even een tipje van de sluier opgelicht over Bond 25.

Vandaag deel 2 van het interview met Daniel Kleinman…

JamesBondNL: No main titles are alike Daniel. So if we fastforward to Casino Royale [2006], we see a radical different approach. You basically revolutionized, if I may say so, the visual appearance of the main titles. It shifted with Die Another Day from a more CGI-conscious torture sequence with real-life imagery from actors into a more graphic-driven title design, hinting to 1950’s graphical designs, like poker cards and book covers, for Casino Royale. Actually, there seems to be an absence of realistic silhouettes from human beings…or women. To me it reminded me a bit of Maurice Binder’s very first title design for Doctor No. How did you arrive to this concept, and why did you return to a more ‘classical’ design for Skyfall?

Daniel Kleinman: ”Casino Royale was a ‘reboot’-style film. It was a story of James Bond before he becomes the character we know, cleverly coinciding with a new actor [Daniel Craig] taking over the role. So I didn’t want to include images that suggested his character was the fully formed person he would become. So no ladies in it for instance. It was also the first novel that Ian Fleming wrote and he designed the cover for that book. It was that that gave me inspiration for the style. Once Bond had become a 007-agent and had his heart broken and betrayed, he becomes the Bond we are familiar with and so the classic imagery was again appropriate in later movies.”

JamesBondNL: The two main title designs that followed Doctor No, the main titles for From Russia With Love and Goldfinger, were designed by Robert Brownjohn. His titles basically only featured projections on women. A very simple, yet effective concept for today’s standards. Would you be able to simplify your title designs in such a way? From either a creative point of view, or to apply some cost- and time reduction (not to say that I prefer that, since I adore your current main title designs!)?

Daniel Kleinman: “Like the films themselves, the titles reflect the era in which they are made. I try to keep the imagery fresh whilst keeping true to the visual language historically associated with James Bond. I’m certainly not averse to simplifying and in fact I strive to keep things simple but it does not always work out like that.”

JamesBondNL: That’s why you do need a big team supporting you no? How big is the entire team you usually work with, Rattling Stick and Framestore included?

Daniel Kleinman: “The actual filming of elements for the main titles is like any film production. There is a camera-man and film crew, art department etc. Rattling Stick has a production team of several people. Then there are editors, actors, agents etc. involved. The post-production facilitated by Framestore requires a big team and lots of people. GoldenEye was a fairly small group, but now I don’t even know how many people are working on all the various elements.”

“The actual filming of elements for the main titles is like any film production. There is a camera-man and film crew, art department etc.”

JamesBondNL: Your main title designs feature lots of CGI-driven effects, in which mainly Framestore is involved. Yet some very distinct aspects of the Maurice Binder designs remain. For instance the women, both naked or with clothes, and objects like guns. How do you cast the women for your main titles? Do you have the final say in that casting process?

Daniel Kleinman: “Yes, I have the final say. I usually use a casting director and do a first casting of digital filming. Then I do what is called ‘call backs’ when the best dancers or actresses are asked back and I and my team attend that. I try to include the women in the sequences in a tasteful way. It is difficult as taste and sensibilities these days are very different from the 1960’s when the elements and visual language of the titles and films in general were founded. I continually refer back to those founding visual tropes as they are what make the sequence a ‘Bond’-sequence rather than just another action film.”

JamesBondNL: [laughs] Have you……..ever had contact with some of the former ‘main title ladies’? After the premiere of a Bond film for instance? Would it not be a great idea if you can bring some of those women to the premiere of Bond 25?

Daniel Kleinman: “No. The relationship is always purely professional [smiles].”

JamesBondNL: Regarding filming the entire main title sequence, what kind of camera equipment do you mainly use? In the case of digital camera equipment, have you ever considered to try filming with ‘analogue’, traditional equipment?

Daniel Kleinman: “The first few sequences I created, were actually filmed on traditional film negative. And although I spent many, many years filming on traditional film and editing on film, these days it really isn’t practical for many reasons, time and money basically.”

JamesBondNL: Once you are in the editing room, you obviously use loads of software programs and hardware with massive capacities. Could you elaborate on what programs you are using and for what aspect of the titles production they are used?

Daniel Kleinman: “Sometimes I edit the basic ‘cut’ myself on “Final Cut Pro”. But sometimes I work with another editor to choose the takes and get the basic structure how I want it to be. Then I start working with Framestore. I used to know how to work the post effects machines but now they are far to specialized. Framestore uses many different types of software and hardware to create the special effects for me. In fact, I don’t even know anymore what most of them are! “Inferno” is probably the main editing tool but there are many others.”

JamesBondNL: Back to the present. Bond 25 is nearing very fast. It will be Daniel Craig’s final time as Her Majesty’s Secret Agent. Back in the early 1980’s, when you actually started your music video career, there was another (unofficial) send-off for Sean Connery’s Bond in Never Say Never Again. Do you already have some visual ideas for the main title design for Craig’s last outing?

Daniel Kleinman: “I’m afraid I have not yet been asked to collaborate on the next film. I may be…..or I may not. I certainly haven’t started thinking about it at all.”

JamesBondNL: Perhaps because the process of designing main titles starts when principal photography of Bond 25 starts [December/January]. Just an in-between question. Some of the older Bond films also feature an end titles-design with more visual elements than just typography, like with You Only Live Twice. Would you be interested in designing that as well? Or do you usually prefer to outsource that part?

Daniel Kleinman: “Well, the end titles these days are now usually only typography, and I am not really interested in that area.”

JamesBondNL: For a Bond-fan, the gun barrel sequence is a pivotal part of the Bond-iconography. Yet for each new Bond-film, featuring Daniel Craig, the gun barrel sequence was filmed completely anew. I personally think the gun barrel sequence for SPECTRE was the most ‘classic’ interpretation. Would you mind re-using that design again?

Daniel Kleinman: “There are various reasons why the gun barrel sequence gets reinvented. It’s usually down to the director of the main film. I enjoy tweaking and reworking that iconic bit of film graphic. I think I have used the same one since SPECTRE [compared to all pre-Craig gun barrel sequences] or did not change it much. But Sam Mendes filmed the last one himself.”

JamesBondNL: I work and live in Barcelona myself, and I actually saw you there once. As a matter of fact, I recall that three years ago you were working in the ‘W Hotel’ with this magnificent view over the Mediterranean. Do locations as such give you fresh inspiration for your work as a director for main titles, music videos and commercials?

Daniel Kleinman: “I like Barcelona very much and it was there that I was having the main ideas for SPECTRE. This photo is of my computer with a SPECTRE-storyboard in progress on my laptop with the view of Barcelona beach in the background.”

JamesBondNL: In Barcelona I frequently see companies filming a commercial. Actually, that is a big chunk of your work. In one of your more recent commercials, you added a fair amount of Bond-inspired action to the final product. It concerns the Vodafone commercial featuring British actor Martin Freeman. How long does it usually take to finalize a complete commercial in comparison with the main titles for Bond?

Daniel Kleinman: ”Commercials take far less time in general than the James Bond title sequences, as they are shorter and they usually do not require to be finished in such high resolution. Also, they are quite often live action. It’s the animated special effects that are very time consuming.”

[about promotional message for a potential future Oscar-category “Best Main Title Design”] “Where’s mine??”

JamesBondNL: Lastly, one of your colleagues in the industry, Henry Hobson, designs the main titles and all other visual content for the Academy Awards. However, there is no category yet for “Best Main Title Design”, and yet the work involved in creating such pivotal parts of moviemaking can be both time-consuming and creatively exhausting. What would your ‘promotional message’ be for the Academy if they are contemplating a new category to the Oscars?

Daniel Kleinman: “Where’s mine?? [smirks]”

JamesBondNL: Dear Mr Kleinman. On behalf of JamesBondNL, thank you so much for this extensive, in-depth interview. Can we organize another meet-up for the 2019 royal premiere of Bond 25?

Daniel Kleinman: “Sure! if I am involved with that film. And thank you Gert.”

https://www.youtube.com/watch?v=5Uc0yGwMmRU

James Bond Nederland bedankt Daniel Kleinman hartelijk voor alle tijd en moeite die hij stak in dit interview.

Klik hier om het eerste deel van dit interview terug te lezen.

Het bericht Interview: titel sequentie-ontwerper Daniel Kleinman (2) verscheen eerst op James Bond Nederland.

Die laatste vraag wordt nu iets minder retorisch. Redacteur Gert Waterink sprak namelijk uitgebreid met zevenvoudig main titles designer Daniel Kleinman. Van GoldenEye tot en met SPECTRE, Quantum Of Solace uitgezonderd, was hij de hoofdverantwoordelijke voor al die elegant bewegende silhouetten van vrouwen, vallende bebloede kogels, stijlvol gefilmde Walther PPK’s, afgemixt in een veelal kleurrijke 3D-mix van vloeistoffen.

In het uitgebreide interview kwam zijn studententijd ter sprake, de indrukwekkende namen met wie hij samenwerkte, maar ook zijn andere werkzaamheden voor zijn bedrijf Rattling Stick. En natuurlijk werd er al even een tipje van de sluier opgelicht over Bond 25.

Vandaag deel 1 van dit interview…

JamesBondNL: Dear Mr Kleinman. It is a pleasure meeting you for this interview. How is your schedule playing out so far this week? And are you looking forward to yet another Bond adventure?

Daniel Kleinman: “This week [early July] I am filming a commercial in Australia. Ironically it’s cold here in Sydney and very hot in the UK. If 007 was Australian, perhaps he would be called ‘James Bondi’ [laughs], that’s the area I’m staying in. I haven’t been asked to join in with the next Bond production. If I am it will probably be much closer to the actual start of filming. I love being part of the Bond ‘family’ and if I’m free I’m always pleased to work on the main titles.”

JamesBondNL: I understand. So let’s come back to Bond 25 in a bit. First, let us dive a bit into your past. I was surprised to see your name popping up as a founding member of British rock/punk band Bazooka Joe. To Dutch Bond fans perhaps the very name of the band does not immediately ring a bell. Yet it was your fellow band member Stuart Goddard, a.k.a. Adam from The Ants, who eventually helped you landing the gig of directing one of his music videos, titled “Antmusic”. Could you tell us how that happened?

Daniel Kleinman: “Yes indeed. I was in Bazooka Joe, a pre punk London rock band, in the early 1970’s. It was formed at school by my friends and I. Then I went to art school where I met Stuart. He became the band’s bass player. Eventually he decided to start his own band Adam and the Ants. When I started directing music videos Adam asked me to film several of his. However “Antmusic” wasn’t one of them, that was directed by Steven Barron, another friend. I helped with the art department on that video but later I did direct a few Ant videos myself.”

JamesBondNL: A-ha! [no pun intended]. But you mean Irish director Steven ‘Steve’ Barron, who also directed the videoclip The Living Daylights for A-ha! Actually, last year JBN did a special about The Living Daylights. So we interviewed German actor Andreas Wisniewski, who played Necros in The Living Daylights. Apparently, British director Ken Russell discovered Wisniewski in 1985. He let him feature in Elton John’s music video for “Nikita”. At the very same time you directed Madonna’s music video “Dress You Up”, featuring live footage from her Virgin Concert Tour. Is that not a more precarious, time-consuming project, as you need to actually tour with an entire crew?

Daniel Kleinman: “Well indeed. One of the things I did in the 1980’s along with music videos was film music concerts. Some were released as TV films, Madonna’s live tour was one of these. I filmed her over two nights with only a few cameras, but as it was shot on film it was quite complicated. I also filmed concerts for Sheila E. [she’s relatively often in The Netherlands, performing with The Ladies Of Soul], hard-rock band Van Halen and the live part of Prince’s movie Sign of the Times.”

“Well, when I was asked to create the main titles for GoldenEye, I was put under no pressure to create any specific thing at all as I recall. Michael Wilson asked me if I thought it a good idea to keep the ‘silhouetted ladies’ and guns etc.”

JamesBondNL: I didn’t know filming these live concerts is that complicated. How does that go with more non-live clips? “Like A Virgin” is mainly a live videoclip, but the video for Stevie Wonder’s hit “I Just Called To Say I Love You” features a lot of basic animated computer graphics. How difficult is it to create and design such abstract visual effects on a computer from…..1985?

Daniel Kleinman: “Actually, I only filmed the live concert part of Stevie Wonder’s video, I shot his whole concert. The graphics in the stand-alone video for “I Just Called” was done by someone else.”

JamesBondNL: While shooting with your team, did you also hire someone else to do the storyboarding of your first music videos?

Daniel Kleinman: “I always used to have the ideas for and storyboard my own videos. I don’t draw them so often now but still do them occasionally.”

JamesBondNL: A question about your time as a student. You have graduated from Hornsey College of Art (now part of Middlesex University). It was considered an iconic British art institution, renowned for its experimental and progressive approach to art and design education. What did Hornsey College of Art teach you with regard to managing your own design projects?

Daniel Kleinman: ”I spent 4 years at Hornsey experimenting with different media and areas in art and design. I ended up mostly concentrating on drawing under the tutelage of Roger Law, now most well-known for creating Spitting Image. He is also a potter.”

JamesBondNL: I think some of the readers know the “Spitting Image”-sketches with Roger Moore as Bond. Actually, Bond came along during your professional career. A breakthrough in 1989 shaped your later work for the James Bond franchise. In that year you directed the music video for the title song Licence To Kill, performed by Gladys Knight. At the time Maurice Binder was still main title designer. Were you actually in touch with Binder at the time? Did he advice you on certain visual elements that you used in your music video?

Daniel Kleinman: “Sadly I never met or ever spoke to Maurice Binder, but I greatly admired his work and radical approach to film graphics.”

JamesBondNL: Did you actually get some inspiration from Maurice Binder for your earlier work as a music video director?

Daniel Kleinman: “Licence to Kill was meant to be a kind of ‘homage’ to Maurice and his title sequences. But my other work was very much varied as I tried different things.”

JamesBondNL: Hence your work as a director of various commercials no? I come to that aspect in a bit. Although, back in 1994 when you took over as titles designer, it must have been a very ‘different thing’ as well. How were you approached by EON Productions and how much pressure did you feel to follow Binder’s footsteps?

Daniel Kleinman: “Well, when I was asked to create the main titles for GoldenEye, I was put under no pressure to create any specific thing at all as I recall. Michael Wilson asked me if I thought it a good idea to keep the ‘silhouetted ladies’ and guns etc. I said “Yes”. I suppose that was the right answer.”

JamesBondNL: The titles for GoldenEye were in many ways different from Maurice Binder’s approach to main title designs. For instance, with help of some CGI-effects it seems you injected the titles with more visual (3D) depth, as well as narrative depth. Does this not make the process of designing and directing the titles more time-consuming?

Daniel Kleinman: “Actually, there is very little CGI in the GoldenEye titles. CGI was still very much in its infancy and could only deal with things like the gun barrel. Most of the effects and objects in the sequence are models and set pieces. I shot on film and edited in an ‘analogue suite’. This made the process for me reasonably flexible and easy, although it made it very hard for the technicians who then had to translate the analogue version of the sequence into digital pictures with a high enough resolution to be rescanned back onto film negative.

So that was the only time I used that process. In following title sequences I worked directly with digital files and that was a very difficult and time-consuming process. I could not watch the sequence in real time, in-sync with the music for instance. I found that process very frustrating. But these days the power of the computers and processors has increased so much that it is no longer an issue.”

JamesBondNL: And even more so, doesn’t it make your work more dependent on the work of scriptwriters from the film?

Daniel Kleinman: “I always read the script before I come up with the ideas for the title sequences. I try to make the images and suggested narrative fit with the story of the film.”

JamesBondNL: Regarding that narrative, GoldenEye features many elements representing the fall of the Soviet Union, and with it the Iron Curtain. So at the time you were daring enough to inject a bit of……geopolitics in the film. We now live in 2018, it seems Russia has actually risen again from those Soviet ashes and is now considered a smarter and stronger power on the world stage. Would you mind to feature such a politically sensitive narrative again in a main titles design if EON Productions would ask you to do that?

Daniel Kleinman: “In GoldenEye I wanted the sequence to illustrate the idea of time passing, and inform the viewer that since the story in the opening reels, time had passed and that the biggest relevant thing that had happened was the fall of the Soviet Union. So this was an event that had already happened.

Although I believe the title sequence caused some problems with the film being distributed in certain communist countries. So I am not sure the producers would want anything too controversial in the titles in the future. But with the main titles I do always try to have elements of the crucial themes from the main movie. So it’s really down to the script.”

“[For GoldenEye] I shot on film and edited in an ‘analogue suite’. This made the process for me reasonably flexible and easy, although it made it very hard for the technicians who then had to translate the analogue version of the sequence into digital pictures with a high enough resolution to be rescanned back onto film negative.”

JamesBondNL: When you create the main titles, two companies play a pivotal role during the pre-production, production and post-production of these title designs. They are Rattling Stick, which you actually co-founded, and Framestore. What are their roles in the complete production cycle of the Bond titles?

Daniel Kleinman: “Well, Rattling Stick is my production company. It organizes the shoot and facilitates the making of commercials, music videos, movies, titles, TV and more. Framestore is the special effects company that has the talent and machines to process and bring to life the special effects that I use in the titles. It creates the CGI for instance.”

https://www.youtube.com/watch?v=mWtpd8mS5jw

Klik hier om het tweede deel van dit interview te lezen.

Het bericht Interview: titel sequentie-ontwerper Daniel Kleinman (1) verscheen eerst op James Bond Nederland.

Maar in het interview dat JBN met de huidige titles-ontwerper Daniel Kleinman (volgende week op de site) heeft gehad kwam naar voren dat hij niets van EON Productions en/of Danny Boyle heeft gehoord om ook aan de 25e James Bond-film te werken.

Daarbij moet aangetekend worden dat het ontwerpen van de main titles veelal geen pre-productie-werk is. Vaak krijgt de titles designer pas tijdens de productie van de film het belangrijke telefoontje. Volgens Daniel Kleinman is dat meestal omstreeks april/mei van het jaar waarin de Bond film geproduceerd wordt:

“Ik ben helaas nog niet gevraagd om mee te werken aan de aankomende 25e film. Het zou kunnen, maar het kan ook goed dat ik niet word gevraagd. Ik ben absoluut nog niet begonnen met het bedenken van het main titles-proces.”

Kleinman werkt ook anders dan z’n voorganger Maurice Binder. Zo wordt de main titles-ontwerper al tijdens het eerste telefoontje op de hoogte gebracht van het volledige scenario:

“Ik lees altijd eerst het scenario alvorens ik begin met het uitwerken van de ideeën voor de titel sequentie. Ik probeer al enkele afbeeldingen te maken waarin het plot en het verhaal van de film verworven zitten.”

En dat proces zal hoogstwaarschijnlijk dit jaar niet meer uitgewerkt worden. Feit is wel dat het maken van dit specifieke, onmiskenbare element voor Bond-fans pas tijdens principal photography en vlak voor post-production in gang wordt gezet.

Ga er vooralsnog vanuit dat Daniel Kleinman weer gewoon de main titles gaat ontwerpen, al kan er op dit moment met zekerheid gezegd worden dat Daniel Kleinman nog niét gevraagd is om aan Bond 25 te werken.

Volgende week publiceert JBN deel één van het interview met Daniel Kleinman.

Het bericht Bond 25: Daniel Kleinman nog niet gevraagd verscheen eerst op James Bond Nederland.